{"id":2545,"date":"2021-03-07T10:20:25","date_gmt":"2021-03-07T10:20:25","guid":{"rendered":"http:\/\/radzynskirocznik.pl\/?page_id=2545"},"modified":"2021-11-06T19:36:59","modified_gmt":"2021-11-06T19:36:59","slug":"kryptonim-kruk-rozpracowywanie-przez-komunistyczny-aparat-bezpieczenstwa-ppor-czeslawa-lugowskiego-kobus-zolnierza-podlaskich-konspiracyjnych-struktur-p","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/?page_id=2545","title":{"rendered":"Kryptonim \u201cKruk\u201d. Rozpracowywanie przez komunistyczny aparat bezpiecze\u0144stwa ppor. Czes\u0142awa \u0141ugowskiego \u201cKobus\u201d \u2013 \u017co\u0142nierza podlaskich konspiracyjnych struktur podziemia narodowego, p\u00f3\u017aniejszego wieloletniego komendanta Stra\u017cy Po\u017carnych w Soko\u0142owie Podlaskim"},"content":{"rendered":"<ul>\n<li><span style=\"color: #800000;\"><strong>Wies\u0142aw Charczuk<\/strong><\/span><\/li>\n<li>Oryginalna wersja cyfrowa 7.03.2021<\/li>\n<li><a href=\"http:\/\/radzynskirocznik.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/10\/druk_charczuk_rrh19_2021.pdf\">Wersja drukowana 5.11.2021<\/a><\/li>\n<li>DOI: 10.36121\/RRH.CHARCZUK.19.2021<\/li>\n<\/ul>\n<hr \/>\n<p>Inspiracj\u0105 do przedstawienia sylwetki ppor. Czes\u0142awa \u0141ugowskiego \u201eKobus\u201d sta\u0142a si\u0119 rozmowa z Barbar\u0105 Ruda\u015b \u2014 jego c\u00f3rk\u0105. Artyku\u0142 powsta\u0142 w oparciu o materia\u0142y z zasobu Archiwum Instytutu Pami\u0119ci Narodowej w Warszawie i Oddzia\u0142owego Archiwum Instytutu Pami\u0119ci Narodowej w Lublinie a tak\u017ce rodzinnego archiwum Barbary Ruda\u015b. W celu dokonania rekonstrukcji historycznej autor wykorzysta\u0142 r\u00f3wnie\u017c nieliczn\u0105 literatur\u0119 przedmiotu.<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><strong>Zamiast wst\u0119pu \u2014 kr\u00f3tki \u017cyciorys <\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong>Czes\u0142aw \u0141ugowski, znany dzia\u0142acz Stronnictwa Narodowego na terenie powiatu siedleckiego, dow\u00f3dca plac\u00f3wki Narodowych Si\u0142 Zbrojnych na terenie gminy Czury\u0142y<a href=\"#_ftn1\" name=\"_ftnref1\">[1]<\/a>, urodzi\u0142 si\u0119 17 stycznia 1918 r. w miejscowo\u015bci \u0141ugi Wielkie pow. siedlecki. Uko\u0144czy\u0142 Szko\u0142\u0119 Powszechn\u0105 w \u0141ugach Wielkich. W 1929 r. zosta\u0142 uczniem Gimnazjum im. Stefana \u017b\u00f3\u0142kiewskiego w Siedlcach. Nast\u0119pnie w 1933 r. przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do Gimnazjum im. Boles\u0142awa Prusa w Siedlcach. Po uzyskaniu \u015bwiadectwa dojrza\u0142o\u015bci odby\u0142 s\u0142u\u017cb\u0119 wojskow\u0105 w Szkole Podchor\u0105\u017cych Rezerwy przy 22 pp w Siedlcach. S\u0142u\u017cb\u0119 uko\u0144czy\u0142 w sierpniu 1938 r. Wtedy wr\u00f3ci\u0142 do rodzinnej wsi i pracowa\u0142 na gospodarstwie rodzic\u00f3w do stycznia 1939 r. Od 1 marca 1939 r. pracowa\u0142 w charakterze praktykanta w gminie Kr\u00f3lowa Niwa<a href=\"#_ftn2\" name=\"_ftnref2\">[2]<\/a>. Agresywne dzia\u0142ania Niemiec wobec Polski na prze\u0142omie 1938 i 1939 r. oraz \u017c\u0105dania Adolfa Hitlera na wyra\u017cenie zgody przez rz\u0105d polski na budow\u0119 niemieckiej autostrady przez polskie Pomorze oraz zaj\u0119cie przez III Rzesz\u0119 Wolnego Miasta Gda\u0144ska, sprawi\u0142y, \u017ce te dzia\u0142ania zagra\u017caj\u0105ce niepodleg\u0142o\u015bci Polski spotka\u0142y si\u0119 ze stanowcz\u0105 reakcj\u0105 w\u0142adz II RP. 23 marca 1939 r. zosta\u0142a zarz\u0105dzona cz\u0119\u015bciowa mobilizacja wybranych jednostek wojskowych<a href=\"#_ftn3\" name=\"_ftnref3\">[3]<\/a>. Kart\u0119 mobilizacyjn\u0105 otrzyma\u0142 r\u00f3wnie\u017c Czes\u0142aw \u0141ugowski, kt\u00f3ry zosta\u0142 przydzielony do 22 pp w Siedlcach. Zosta\u0142 dow\u00f3dc\u0105 plutonu 7 kompanii, III Batalionu 22 pp. Czes\u0142aw \u0141ugowski w czerwcu 1939 r. wyjecha\u0142 razem z jednostkami wchodz\u0105cymi w sk\u0142ad 9 Dywizji Piechoty na Pomorze w rejon koncentracji dywizji w pobli\u017cu Koronowa<a href=\"#_ftn4\" name=\"_ftnref4\">[4]<\/a>. W wyniku agresji III Rzeszy na Polsk\u0119 1 wrze\u015bnia 1939 r. wzi\u0105\u0142 udzia\u0142 w walce w rejonie jezior koronowskich. Czes\u0142aw \u0141ugowski jako dow\u00f3dca plutonu w sk\u0142adzie 22 pp \u2014 dow\u00f3dca p\u0142k Feliks J\u0119drychowski, III Batalionu \u2014 dow\u00f3dca mjr W\u0142adys\u0142aw Mizikowski, 7 kompanii \u2014 ppor. Roman Paszkowski walczy\u0142 z Niemcami<a href=\"#_ftn5\" name=\"_ftnref5\">[5]<\/a>. Po rozbiciu na Pomorzu przez Niemc\u00f3w oddzia\u0142\u00f3w 9 DP, Czes\u0142aw \u0141ugowski razem z \u017co\u0142nierzami 22 pp przebija\u0142 si\u0119 w kierunku walcz\u0105cej stolicy. Po dotarciu do Warszawy, \u017co\u0142nierze z oddzia\u0142\u00f3w rozbitej 9 DP zostali skierowani do stacji zbornej, kt\u00f3ra mie\u015bci\u0142a si\u0119 w budynkach Wytw\u00f3rni Papier\u00f3w Warto\u015bciowych przy ul. Zakroczymskiej<a href=\"#_ftn6\" name=\"_ftnref6\">[6]<\/a>. Czes\u0142aw \u0141ugowski zosta\u0142 wcielony do sformowanych dw\u00f3ch kompanii strzeleckich pod dow\u00f3dztwem por. Tadeusza Hazlera i por. Kazimierza R\u00f3\u017cyckiego. 21 wrze\u015bnia 1939 r. obie kompanie zosta\u0142y skierowane na odcinek obrony w rejonie cmentarza na Pow\u0105zkach. Nast\u0119pnego dnia zosta\u0142y w\u0142\u0105czone do 61 pp pod dow\u00f3dztwem por. Hugo Blecherta. Zadaniem 61 pp by\u0142o obsadzenie odcinka szosy mi\u0119dzy Wawrzyszew Nowy a Ga\u0107 do drogi Brzeziny \u2014 Plac\u00f3wka<a href=\"#_ftn7\" name=\"_ftnref7\">[7]<\/a>. Po kapitulacji Warszawy Czes\u0142aw \u0141ugowski z\u0142o\u017cy\u0142 bro\u0144 razem z \u017co\u0142nierzami 61 pp na terenie Centralnego Instytutu Wychowania Fizycznego na Bielanach. Na terenie CIWF otrzyma\u0142 za\u015bwiadczenie o udziale w obronie Warszawy<a href=\"#_ftn8\" name=\"_ftnref8\">[8]<\/a>. Niemcy aresztowali pchor. Czes\u0142awa \u0141ugowskiego razem z oficerami, za\u015b szeregowych pu\u015bcili do dom\u00f3w. W niewoli Czes\u0142aw \u0141ugowski przebywa\u0142 trzy tygodnie i pod koniec pa\u017adziernika 1939 r. zosta\u0142 zwolniony. Powr\u00f3ci\u0142 do rodzinnych \u0141ug\u00f3w Wielkich. W czasie okupacji niemieckiej pomaga\u0142 ojcu w prowadzeniu gospodarstwa i udziela\u0142 si\u0119 na stanowisku naczelnika w Ochotniczej Stra\u017cy Po\u017carnej.<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><strong>Dzia\u0142alno\u015b\u0107 konspiracyjna Czes\u0142awa \u0141ugowskiego w okresie okupacji niemieckiej<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong>Po przybyciu z niewoli niemieckiej do rodzinnego gospodarstwa w \u0141ugach Wielkich, Czes\u0142aw \u0141ugowski wst\u0105pi\u0142 w struktury konspiracyjne Armii Narodowej<a href=\"#_ftn9\" name=\"_ftnref9\">[9]<\/a>, a od ataku III Rzeszy na Sowiet\u00f3w 22 czerwca 1941 r., od 1 lipca 1941 r. Narodowej Organizacji Wojskowej<a href=\"#_ftn10\" name=\"_ftnref10\">[10]<\/a>. Dow\u00f3dc\u0105 oddzia\u0142u obejmuj\u0105cego teren gminy Zbuczyn by\u0142 Jerzy Wojtkowski \u201eDrzazga\u201d. Po utworzeniu Narodowych Si\u0142 Zbrojnych rozkazem p\u0142k Ignacego Oziewicza \u201eCzes\u0142aw\u201d z dn. 20 wrze\u015bnia 1942 r., Czes\u0142aw \u0141ugowski \u201eKobus\u201d zosta\u0142 wci\u0105gni\u0119ty w struktury konspiracyjne NSZ przez Stanis\u0142awa \u0141ugowskiego \u201eGryf\u201d \u2014 komendanta plac\u00f3wki obejmuj\u0105cej teren gm. Czury\u0142y<a href=\"#_ftn11\" name=\"_ftnref11\">[11]<\/a>. Pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 dow\u00f3dcy plutonu NSZ o\u015brodka Czury\u0142y do 1943 r., natomiast potem st. sier\u017c. pchor. Czes\u0142aw \u0141ugowski zosta\u0142 mianowany dow\u00f3dc\u0105 oddzia\u0142u le\u015bnego na teren powiatu siedleckiego<a href=\"#_ftn12\" name=\"_ftnref12\">[12]<\/a>. Jego zast\u0119pc\u0105 by\u0142 Tadeusz \u0141ugowski \u201eKrogulec\u201d z miejscowo\u015bci Chromna gm. Zbuczyn. Z dn. 1 czerwca 1944 r. zosta\u0142 awansowany do stopnia podporucznika<a href=\"#_ftn13\" name=\"_ftnref13\">[13]<\/a>, a nast\u0119pnie dow\u00f3dc\u0105 obozu szkoleniowego NSZ w Jacie pow. \u0142ukowski. Uczestniczy\u0142 w akcjach partyzanckich pod nazw\u0105 \u201e\u017bywno\u015b\u0107\u201d, m.in. dowodzi\u0142 zbrojn\u0105 akcj\u0105 w czerwcu 1944 r. na gorzelni\u0119 w Krzesku. Pod jego dow\u00f3dztwem oddzia\u0142 NSZ w sk\u0142adzie: Julian \u0141ugowski (Cielem\u0119c), Jan \u0141ugowski (\u0141ugi), Kazimierz Sucho\u017cebrski (\u0141ugi), Kazimierz Jasi\u0144ski (\u0141ugi Wielkie), Stanis\u0142aw Chromi\u0144ski (\u0141ugi), Jan Chromi\u0144ski (\u0141ugi), Piotr \u0141ugowski (\u0141ugi Wielkie) i Stanis\u0142aw \u0141ugowski \u201e\u017bbik\u201d (kol. Bz\u00f3w) zarekwirowa\u0142 kilkaset litr\u00f3w spirytusu, kt\u00f3ry potem by\u0142 u\u017cywany przez partyzant\u00f3w jako \u015brodek p\u0142atniczy<a href=\"#_ftn14\" name=\"_ftnref14\">[14]<\/a>. Natomiast w lipcu 1944 r. oddzia\u0142 pod dow\u00f3dztwem ppor. Czes\u0142awa \u0141ugowskiego uczestniczy\u0142 w akcji na stacj\u0119 kolejow\u0105 PKP w Mordach<a href=\"#_ftn15\" name=\"_ftnref15\">[15]<\/a>.<\/p>\n<p><strong>Dzia\u0142alno\u015b\u0107 konspiracyjna Czes\u0142awa \u0141ugowskiego po wej\u015bciu Armii Czerwonej na teren po\u0142udniowego Podlasia (lipiec 1944 \u2014 wrzesie\u0144 1945)<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong>Po wej\u015bciu Sowiet\u00f3w na teren po\u0142udniowego Podlasia w lipcu 1944 r. ppor. Czes\u0142aw \u0141ugowski nadal aktywnie uczestniczy\u0142 w konspiracji antykomunistycznej w strukturach NSZ. Na mocy rozkazu nr 5 z dn. 22 czerwca 1945 r. Komendant Okr\u0119gu XVII NSZ mjr Zygmunt Roguski \u201ePerku\u0142a\u201d mianowa\u0142 ppor. Czes\u0142awa \u0141ugowskiego dow\u00f3dc\u0105 oddzia\u0142u lotnego, kt\u00f3ry otrzyma\u0142 nr 1<a href=\"#_ftn16\" name=\"_ftnref16\">[16]<\/a>. W oddziale Czes\u0142awa \u0141ugowskiego s\u0142u\u017cy\u0142 Wac\u0142aw Zaj\u0105c \u201eSzczupak\u201d, kt\u00f3ry by\u0142 z zawodu krawcem i szy\u0142 lub przerabia\u0142 mundury niemieckie dla oddzia\u0142u oraz na polecenie dow\u00f3dcy oddzia\u0142u prowadzi\u0142 wywiad. W\u015br\u00f3d podw\u0142adnych ppor. Czes\u0142awa \u0141ugowskiego w oddziale s\u0142u\u017cyli: Stanis\u0142aw Borkowski \u201eBimber\u201d, Stanis\u0142aw U\u0142anowski \u201eKop\u201d zamieszka\u0142y w Cielem\u0119cu gm. Czury\u0142y, Henryk Ozi\u0119b\u0142o \u201eMarek\u201d, Tadeusz Marczuk \u201eKurzawa\u201d, kt\u00f3ry pe\u0142ni\u0142 w oddziale funkcj\u0119 oficera o\u015bwiatowego i inni<a href=\"#_ftn17\" name=\"_ftnref17\">[17]<\/a>. W po\u0142owie lipca 1945 r. za wsi\u0105 Lucyn\u00f3w na kolonii w wiejskim domu dosz\u0142o do spotkania sztabu XVII Komendy Okr\u0119gu NSZ. W spotkaniu uczestniczyli: mjr J\u00f3zef Rychlewski \u201e\u015awit\u201d, kpt. Jerzy Wojtkowski \u201eDrzazga\u201d, Tadeusz \u0141ugowski \u201eKrogulec\u201d, ppor. Czes\u0142aw \u0141ugowski \u201eKobus\u201d, Wiktor Iciaszek \u201eWiktor\u201d, kpt. Jan Morawiec \u201eR\u0119bacz\u201d i Jan Zdanowski \u201e\u017b\u00f3\u0142w\u201d- so\u0142tys z Kos\u00f3w<a href=\"#_ftn18\" name=\"_ftnref18\">[18]<\/a>. Kpt. \u201eR\u0119bacz\u201d przedstawi\u0142 sytuacj\u0119 w jakiej znalaz\u0142y si\u0119 konspiracyjne struktury NSZ, poinformowa\u0142, \u017ce Komenda Ziem Wschodnich z siedzib\u0105 sztabu w Lublinie<a href=\"#_ftn19\" name=\"_ftnref19\">[19]<\/a>, kt\u00f3rej podlega\u0142 XVII Okr\u0119g \u201eSiedlce\u201d, zosta\u0142a ca\u0142kowicie rozbita przez UB i podda\u0142 pod rozwag\u0119 kwesti\u0119 kontynuowania lub zaprzestania walki. Za kontynuowaniem walki z komunistami by\u0142 mjr \u201e\u015awit\u201d za\u015b reszta z kpt. Jerzym Wojtkowskim \u201eDrzazga\u201d wypowiedzia\u0142a si\u0119 za zaprzestaniem dalszej walki zbrojnej.<\/p>\n<p>Dokonuj\u0105c rekonstrukcji wydarze\u0144 z 9 maja 1945 r. \u017caden z sowieckich \u017co\u0142nierzy nie zosta\u0142 zabity<a href=\"#_ftn20\" name=\"_ftnref20\">[20]<\/a>. Brak dowod\u00f3w na zarzucane mu przez komunist\u00f3w czyny, m.in. zamordowanie w okolicach Zbuczyna w 1945 r. sowieckich \u017co\u0142nierzy, kt\u00f3rzy p\u0119dzili skradzione byd\u0142o. Z zezna\u0144 wynika, \u017ce w lipcu 1945 r. (akcja by\u0142a przeprowadzona 9 maja 1945 r.) oddzia\u0142 NSZ pod dow\u00f3dztwem Czes\u0142awa \u0141ugowskiego w sile 12 \u017co\u0142nierzy uzbrojonych w KB , jeden RKM i bro\u0144 osobist\u0105 na rozkaz mjr J\u00f3zefa Rychlewskiego \u201e\u015awit\u201d dokona\u0142 akcji zbrojnej na oddzia\u0142 \u017co\u0142nierzy sowieckich, kt\u00f3rzy p\u0119dzili zrabowane w Prusach Wschodnich byd\u0142o do ZSRR. Do akcji dosz\u0142o w Zbuczynie. Partyzanci ostrzelali oddzia\u0142 sowiecki, rekwiruj\u0105c 7 koni, buty, p\u0142aszcze wojskowe i inne rzeczy<a href=\"#_ftn21\" name=\"_ftnref21\">[21]<\/a>. Po akcji oddzia\u0142 wycofa\u0142 si\u0119 do Borowiny w Krzesku<a href=\"#_ftn22\" name=\"_ftnref22\">[22]<\/a>. Nast\u0119pnie 23 maja 1945 r. w mieszkaniu Stanis\u0142awa \u0141ugowskiego s. Jana odby\u0142o si\u0119 spotkanie w sprawie akcji na posterunek MO w Zbuczynie. W spotkaniu udzia\u0142 wzi\u0119li: Stanis\u0142aw \u0141ugowski \u201eDziedzic\u201d, Tadeusz \u0141ugowski \u201eKrogulec\u201d, Czes\u0142aw \u0141ugowski \u201eKobus\u201d i \u201eGrom\u201d (NN). Akcj\u0119 zainicjowa\u0142 Tadeusz \u0141ugowski, za\u015b zaplanowaniem mia\u0142 si\u0119 zaj\u0105\u0107 ppor. Czes\u0142aw \u0141ugowski. Akcja zosta\u0142a przeprowadzona w nocy z 29\/30 maja 1945 r., w trakcie strzelaniny jaka si\u0119 wywi\u0105za\u0142a mi\u0119dzy \u017co\u0142nierzami NSZ a funkcjonariuszami MO, \u015bmiertelnie ranny zosta\u0142 milicjant J\u00f3zef Sieczkiewicz, kt\u00f3ry wkr\u00f3tce zmar\u0142<a href=\"#_ftn23\" name=\"_ftnref23\">[23]<\/a>.<\/p>\n<p>Oddzia\u0142 PAS ppor. Czes\u0142awa \u0141ugowskiego planowa\u0142 atak na por. Franciszka Stefaniuka \u2014 kierownika Sekcji II PUBP<a href=\"#_ftn24\" name=\"_ftnref24\">[24]<\/a>. Na pocz\u0105tku czerwca 1945 r. oddzia\u0142 na mocy rozkazu Czes\u0142awa \u0141ugowskiego wyruszy\u0142 do miejscowo\u015bci Tch\u00f3rzew. Wtedy przyby\u0142 \u0142\u0105cznik Jan Zdanowski \u201e\u017b\u00f3\u0142w\u201d, kt\u00f3ry poszed\u0142 na wywiad. Pod Go\u0142aczami oddzia\u0142 mia\u0142 urz\u0105dzi\u0107 zasadzk\u0119 na szefa Sekcji II PUBP w Siedlcach Franciszka Stefaniuka. Po powrocie z wywiadu \u201e\u017b\u00f3\u0142wia\u201d, kt\u00f3ry zameldowa\u0142 ppor. Czes\u0142awowi \u0141ugowskiemu, \u017ce Stefaniuka nie ma w domu, za\u015b w jego mieszkaniu znajduj\u0105 si\u0119 \u017co\u0142nierze NKWD, dow\u00f3dca oddzia\u0142u Czes\u0142aw \u0141ugowski wyda\u0142 rozkaz, aby zosta\u0142o dw\u00f3ch \u017co\u0142nierzy (Jerzy Jarmu\u0142 i Tadeusz Kazimierczaa), kt\u00f3rzy mieli obserwowa\u0107 dom Stefaniuka, za\u015b reszta oddzia\u0142u odmaszerowa\u0142a<a href=\"#_ftn25\" name=\"_ftnref25\">[25]<\/a>.<\/p>\n<p>Kre\u015bl\u0105c obraz dzia\u0142alno\u015bci ppor. Czes\u0142awa \u0141ugowskiego w konspiracji antysowieckiej spr\u00f3buj\u0119 dokona\u0107 rekonstrukcji udzia\u0142u ppor. Czes\u0142awa \u0141ugowskiego \u201eKobus\u201d w likwidacji dr\u00f3\u017cnika kolejowego Augustyna Szyma\u0144skiego z miejscowo\u015bci Pie\u0144ki Pruszy\u0144skie 19 czerwca 1945 r. Sprawa ta zaci\u0105\u017cy\u0142a na dalszych losach zawodowych i osobistych \u0141ugowskiego. W 1958 r. Milicja Obywatelska uzyska\u0142a informacje co sta\u0142o si\u0119 z zaginionym dr\u00f3\u017cnikiem PKP Augustynem Szyma\u0144skim. W toku \u015bledztwa ustalono, \u017ce w tym okresie funkcjonowa\u0142 oddzia\u0142 NSZ pod dow\u00f3dztwem Czes\u0142awa \u0141ugowskiego. Na pocz\u0105tku maja 1945 r. do oddzia\u0142u zosta\u0142 skierowany Augustyn Wysoki\u0144ski \u201eMak\u201d. Wed\u0142ug zezna\u0144 cz\u0142onka oddzia\u0142u Jerzego Mendzy \u201eMr\u00f3z\u201d, przyby\u0142 A. Wysoki\u0144ski i powiadomi\u0142 Cz. \u0141ugowskiego, \u017ce jego siostra zosta\u0142a aresztowana przez funkcjonariuszy PUBP w Siedlcach oraz nadmieni\u0142, \u017ce on sam r\u00f3wnie\u017c jest poszukiwany przez funkcjonariuszy UB<a href=\"#_ftn26\" name=\"_ftnref26\">[26]<\/a>. W nocy z 18 na 19 czerwca 1945 r. zosta\u0142 wydany rozkaz dotycz\u0105cy likwidacji A. Szyma\u0144skiego, kt\u00f3ry by\u0142 cz\u0142onkiem Polskiej Partii Robotniczej i jednocze\u015bnie informatorem UB. Warto nadmieni\u0107, \u017ce w strukturach konspiracyjnych NSZ w okresie okupacji niemieckiej dzia\u0142a\u0142y bardzo g\u0142\u0119boko zakonspirowane kom\u00f3rki likwidacyjne (dalej: KL), kt\u00f3rych zadaniem by\u0142a likwidacja szpicli, szmalcownik\u00f3w, a po 1944 r. informator\u00f3w, cz\u0142onk\u00f3w PPR i wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w UB. Z akt procesowych mo\u017cna wysnu\u0107 wniosek, \u017ce tak\u0105 kom\u00f3rk\u0105 dowodzi\u0142 ppor. Czes\u0142aw \u0141ugowski. Likwidatorzy nigdy nie dzia\u0142ali na w\u0142asn\u0105 r\u0119k\u0119, ale wykonywali wyroki \u015bmierci wydane przez S\u0105d Wojskowy przy Dow\u00f3dztwie NSZ lub przez okr\u0119gowe delegatury dzia\u0142aj\u0105ce przy komendach okr\u0119gowych, b\u0105d\u017a te\u017c dokonywali egzekucji na rozkaz dow\u00f3dztwa<a href=\"#_ftn27\" name=\"_ftnref27\">[27]<\/a>. Do tego typu akcji wybierano ludzi o stalowych nerwach, bowiem w akcji trzeba by\u0142o podje\u015b\u0107 do drugiego cz\u0142owieka bardzo blisko, cz\u0119sto znajomego z widzenia, patrz\u0105c mu prosto w oczy, odda\u0107 strza\u0142.<\/p>\n<p>Akcji likwidacyjnych dokonywa\u0142y oddzia\u0142y Akcji Specjalnej. R\u00f3wnie\u017c w tym przypadku do likwidacji A. Szyma\u0144skiego, kt\u00f3ry by\u0142 na us\u0142ugach UB, zosta\u0142 wybrany oddzia\u0142, z kt\u00f3rego, dzi\u0119ki informacjom Szyma\u0144skiego przekazanym funkcjonariuszom PUBP w Siedlcach, zosta\u0142a aresztowana Zofia Polak \u2014 siostra Augustyna Wysoki\u0144skiego, za\u015b on sam ledwo uciek\u0142 przed aresztowaniem i ukrywa\u0142 si\u0119<a href=\"#_ftn28\" name=\"_ftnref28\">[28]<\/a>. Ponadto w mieszkaniu A. Wysoki\u0144skiego UB aresztowa\u0142o W\u0142adys\u0142awa Sidorczuka \u2014 cz\u0142onka NSZ. Zosta\u0142 r\u00f3wnie\u017c aresztowany Julian Chojecki. Z rozeznania przeprowadzonego przez informator\u00f3w NSZ wynika, \u017ce Aleksander Szyma\u0144ski oskar\u017cy\u0142 Chojeckiego o zamordowanie \u017byd\u00f3w<a href=\"#_ftn29\" name=\"_ftnref29\">[29]<\/a>. Analizuj\u0105c zeznania Czes\u0142awa \u0141ugowskiego wynika, \u017ce latem 1945 r. do jego oddzia\u0142u przyjecha\u0142 mjr J\u00f3zef Rychlewski \u201e\u015awit\u201d, kt\u00f3ry wezwa\u0142 Stanis\u0142aw Borkowskiego \u201eBimber\u201d i uczyni\u0142 go dow\u00f3dc\u0105 grupy likwidacyjnej. Dopiero po odje\u017adzie Rychlewskiego \u201eSzumny\u201d przekaza\u0142 tre\u015b\u0107 rozmowy \u201eKobusowi\u201d, \u017ce trzeba dostarczy\u0107 pisma i pieni\u0105dze ojcu. Natomiast nie pad\u0142o nazwisko czy pseudonim tej osoby, dla kt\u00f3rej mia\u0142a by\u0107 przekazana ta przesy\u0142ka. Dopiero po jakim\u015b czasie Czes\u0142aw \u0141ugowski dowiedzia\u0142 si\u0119, \u017ce likwidacja Aleksandra Szyma\u0144skiego by\u0142a zwi\u0105zana ze spraw\u0105 denuncjacji do UB trzech \u017co\u0142nierzy NSZ ze Stoku Lackiego, kt\u00f3rzy zgin\u0119li z r\u0105k cz\u0142onk\u00f3w aparatu bezpiecze\u0144stwa<a href=\"#_ftn30\" name=\"_ftnref30\">[30]<\/a>. R\u00f3wnie\u017c zeznania Tadeusza \u0141ugowskiego \u201eKrogulec\u201d, kt\u00f3ry pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 kwatermistrza w oddziale, potwierdzi\u0142y, \u017ce rozkazy dotycz\u0105ce wykonania kary \u015bmierci na dezerterach z oddzia\u0142u czy osobach wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105cych z UB wydawa\u0142 komendant Okr\u0119gu mjr J\u00f3zef Rychlewski \u201e\u015awit\u201d, za\u015b ppor. Czes\u0142aw \u0141ugowski wydawa\u0142 tylko rozkazy o charakterze porz\u0105dkowym<a href=\"#_ftn31\" name=\"_ftnref31\">[31]<\/a>.<\/p>\n<p>Kto podj\u0105\u0142 decyzj\u0119 o likwidacji tego cz\u0142owieka? Z akt prokuratorskich to nie wynika. Wiadomo, \u017ce zosta\u0142o wytypowanych do kom\u00f3rki likwidacyjnej trzech \u017co\u0142nierzy w sk\u0142adzie: Stanis\u0142aw Borkowski \u201eBimber\u201d, Stefan Tywoniuk \u201eSzumny\u201d i Jerzy Mendza. Dow\u00f3dc\u0105 oddzia\u0142u AS by\u0142 Czes\u0142aw \u0141ugowski \u201eKobus\u201d<a href=\"#_ftn32\" name=\"_ftnref32\">[32]<\/a>. Z zezna\u0144 Stanis\u0142awa Borkowskiego i Czes\u0142awa \u0141ugowskiego wynika, \u017ce rozkaz likwidacji A. Szyma\u0144skiego wyda\u0142 mjr J\u00f3zef Rychlewski \u201e\u015awit\u201d \u2014 szef sztabu XVII KO NSZ, kt\u00f3remu podlega\u0142a Akcja Specjalna. Komendant Okr\u0119gu mjr \u201e\u015awit\u201d wezwa\u0142 do siebie Czes\u0142awa \u0141ugowskiego, Stanis\u0142awa Borkowskiego, Stefana Tywoniuka i w obecno\u015bci Cz. \u0141ugowskiego na dow\u00f3dc\u0119 oddzia\u0142u, kt\u00f3ry mia\u0142 dokona\u0107 likwidacji zosta\u0142 wyznaczony Stanis\u0142aw Borkowski \u201eBimber\u201d. W zeznaniach Stanis\u0142awa Borkowskiego \u201eBimbra\u201d wynika, \u017ce rozkaz likwidacji Aleksandra Szyma\u0144skiego wyda\u0142 Czes\u0142aw \u0141ugowski, by\u0107 mo\u017ce rozkaz wyda\u0142 mjr \u201e\u015awit\u201d a ppor. \u201eKobus\u201d tylko przekaza\u0142 Borkowskiemu \u2014 dow\u00f3dcy KL w oddziale AS, kt\u00f3ry mia\u0142 wykona\u0107 rozkaz<a href=\"#_ftn33\" name=\"_ftnref33\">[33]<\/a>.<\/p>\n<p>Czes\u0142aw \u0141ugowski rozkaza\u0142 do\u0142\u0105czy\u0107 do oddzia\u0142u Jerzemu Mendze \u201eMr\u00f3z\u201d. Po przybyciu do domu A. Szyma\u0144skiego, udaj\u0105c, \u017ce s\u0105 funkcjonariuszami PUBP z Siedlec, pod pretekstem czy nie posiada nielegalnie lornetki weszli do domu Stanis\u0142aw Borkowski i Jerzy Mendza, kt\u00f3ry by\u0142 uzbrojony w pistolet maszynowy PPSz 41, bro\u0144 kt\u00f3rej u\u017cywali funkcjonariusze PUBP<a href=\"#_ftn34\" name=\"_ftnref34\">[34]<\/a>. Po wyj\u015bciu z domu A. Szyma\u0144skiego, Stanis\u0142aw Borkowski wzi\u0105\u0142 \u0142opat\u0119, za\u015b Jerzy Mendza, Stefan Tywoniuk poprowadzili pracownika kolei do lasu oddalonego ok. 1,5 km od jego miejsca zamieszkania. Po wej\u015bciu do lasu Stanis\u0142aw Borkowski wr\u0119czy\u0142 A. Szyma\u0144skiemu \u0142opat\u0119 i poleci\u0142 wykopa\u0107 d\u00f3\u0142. Nast\u0119pnie \u201eBimber\u201d rozkaza\u0142 rozebra\u0107 si\u0119 Szyma\u0144skiemu, ten wiedz\u0105c, \u017ce zostanie zlikwidowany, wykorzysta\u0142 moment nieuwagi Borkowskiego i podj\u0105\u0142 pr\u00f3b\u0119 ucieczki. Jednak zosta\u0142 z\u0142apany przez Borkowskiego i Tywoniuka, i przyprowadzony do wykopanego do\u0142u. Na rozkaz Borkowskiego Szyma\u0144ski po\u0142o\u017cy\u0142 si\u0119 do do\u0142u, nast\u0119pnie zosta\u0142 odczytany przez dow\u00f3dc\u0119 oddzia\u0142u \u201eBimbra\u201d rozkaz likwidacji go za wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z komunistycznym aparatem bezpiecze\u0144stwa. Rozleg\u0142y si\u0119 serie z broni maszynowej. Po u\u015bmierceniu Aleksandra Szyma\u0144skiego, Borkowski wyj\u0105\u0142 z jego kieszeni dokumenty i przekaza\u0142 Czes\u0142awowi \u0141ugowskiemu jako dow\u00f3d, \u017ce akcja zosta\u0142a wykonana<a href=\"#_ftn35\" name=\"_ftnref35\">[35]<\/a>. Sprawa likwidacji przez kom\u00f3rk\u0119 likwidacyjn\u0105 NSZ Aleksandra Szyma\u0144skiego w nocy z 18 na 19 czerwca 1945 r. w Pie\u0144kach Pruszy\u0144skich trafi\u0142a na \u0142amy \u00f3wczesnego dziennika \u201eExpresu Wieczornego\u201d<a href=\"#_ftn36\" name=\"_ftnref36\">[36]<\/a>. Jeszcze przed ujawnieniem si\u0119 oddzia\u0142u AS pod dow\u00f3dztwem kpt. Jerzego Wojtkowskiego \u201eDrzazga\u201d, w kt\u00f3rym s\u0142u\u017cy\u0142 ppor. Czes\u0142aw \u0141ugowski, w miejscowo\u015bci Stopki gm. Czury\u0142y, w pobli\u017cu szko\u0142y podstawowej na polu Stanis\u0142awa Radzikowskiego zosta\u0142a zakopana bro\u0144. Na rozkaz Czes\u0142awa \u0141ugowskiego bro\u0144 zosta\u0142a wykopana i przewieziona do Zbuczyna i w ramach amnestii 2 sierpnia 1945 r. zosta\u0142a zdana UB<a href=\"#_ftn37\" name=\"_ftnref37\">[37]<\/a>. Amnestia og\u0142oszona przez komunist\u00f3w by\u0142a swoist\u0105 pu\u0142apk\u0105 i mia\u0142a na celu zbadanie, ile jeszcze \u017co\u0142nierzy podziemia antykomunistycznego bierze udzia\u0142 w walce zbrojnej. 16 wrze\u015bnia 1945 r. do Powiatowego Urz\u0119du Bezpiecze\u0144stwa Publicznego w Siedlcach zg\u0142osi\u0142 si\u0119 z polecenia kpt. Jerzego Wojtkowskiego \u201eDrzazga\u201d ppor. Czes\u0142aw \u0141ugowski \u201eKobus\u201d, aby om\u00f3wi\u0107 warunki ujawienia si\u0119 oddzia\u0142\u00f3w NSZ Piotra Kosobudzkiego \u201eB\u0142yskawica\u201d i Zygmunta Kosobudzkiego \u201eS\u0119k\u201d. Z suchej, lakonicznej informacji sporz\u0105dzonej przez pracownik\u00f3w WUBP w Lublinie dowiadujemy si\u0119, \u017ce cz\u0119\u015b\u0107 \u017co\u0142nierzy z oddzia\u0142\u00f3w \u201eS\u0119ka\u201d i \u201eB\u0142yskawicy\u201d ujawni\u0142a si\u0119 zdaj\u0105c bro\u0144<a href=\"#_ftn38\" name=\"_ftnref38\">[38]<\/a>. W tym celu zosta\u0142y powo\u0142ane komisje likwidacyjne, kt\u00f3re mia\u0142y rejestrowa\u0107 ujawniaj\u0105cych si\u0119 cz\u0142onk\u00f3w podziemia zbrojnego. 29 wrze\u015bnia 1945 r. w Siedlcach zosta\u0142a powo\u0142ana komisja likwidacyjna w sk\u0142adzie:<\/p>\n<ol>\n<li>kpt. Boles\u0142aw Prochenka \u201eLot\u201d \u2013 przewodnicz\u0105cy;<\/li>\n<li>por. Czes\u0142aw Dylewicz \u201eKrukowski\u201d \u2013 zast\u0119pca;<\/li>\n<li>por. Henryk Hebda \u201eNorwid\u201d \u2013 cz\u0142onek;<\/li>\n<li>por. Andrzej Ha\u0142ka \u201eZr\u0105b\u201d \u2013 cz\u0142onek<\/li>\n<\/ol>\n<p>oraz jeden obserwator z Ministerstwa Bezpiecze\u0144stwa Publicznego<a href=\"#_ftn39\" name=\"_ftnref39\">[39]<\/a>. Dane uzyskane od komisji by\u0142y potem wykorzystywane przez UB\/SB do permanentnego inwigilowania \u017co\u0142nierzy i sympatyk\u00f3w podziemia antykomunistycznego.<\/p>\n<p>Ppor. Czes\u0142aw \u0141ugowski walczy\u0142 pod dow\u00f3dztwem Tadeusza Moniuszki \u201eBej\u201d w strukturach Pogotowia Akcji Specjalnej na terenie powiatu siedleckiego<a href=\"#_ftn40\" name=\"_ftnref40\">[40]<\/a>. W PAS-ie pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 dow\u00f3dcy kompanii. W trakcie rozpracowywania Czes\u0142awa \u0141ugowskiego przez pracownik\u00f3w Urz\u0119du Bezpiecze\u0144stwa\/S\u0142u\u017cby Bezpiecze\u0144stwa ustalono, \u017ce Cz. \u0141ugowski w 1945 r. wyda\u0142 rozkaz likwidacji cz\u0142onka oddzia\u0142u NSZ \u201eDzik\u201d, kt\u00f3ry by\u0142 podejrzewany o wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z UB<a href=\"#_ftn41\" name=\"_ftnref41\">[41]<\/a>. W dn. 5 pa\u017adziernika 1945 r. ujawni\u0142 si\u0119 w PUBP Siedlce.<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><strong>Dzia\u0142alno\u015b\u0107 zawodowa Czes\u0142awa \u0141ugowskiego po ujawieniu si\u0119 w 1945 r.<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong>Po ujawnieniu si\u0119 Czes\u0142aw \u0141ugowski zwi\u0105za\u0142 si\u0119 zawodowo ze Stra\u017c\u0105 Po\u017carn\u0105.\u00a0 W 1945 r. uko\u0144czy\u0142 w Warszawie roczny kurs oficerski dla pe\u0142ni\u0105cych obowi\u0105zki komendant\u00f3w. Od 15 grudnia 1945 r. rozpocz\u0105\u0142 prac\u0119 na stanowisku Komendanta Powiatowego PSP w Soko\u0142owie Podlaskim. W 1946 r. uko\u0144czy\u0142 podstawowy kurs po\u017carniczy dla kandydat\u00f3w na zawodowych oficer\u00f3w po\u017carnictwa w Centralnej Szkole Wyszkolenia Po\u017carowego w Warszawie. Po uko\u0144czeniu kursu zosta\u0142 6 pa\u017adziernika 1946 r. mianowany podporucznikiem po\u017carnictwa. W 1949 r. awansowa\u0142 na stopie\u0144 kapitana po\u017carnictwa<a href=\"#_ftn42\" name=\"_ftnref42\">[42]<\/a>. W \u017cyciorysie spisanym w 1951 r. Czes\u0142aw \u0141ugowski zatai\u0142, \u017ce w okresie okupacji niemieckiej nale\u017ca\u0142 do formacji zbrojnej Obozu Narodowego, napisa\u0142, \u017ce dzia\u0142a\u0142 w strukturach Armii Krajowej<a href=\"#_ftn43\" name=\"_ftnref43\">[43]<\/a>. Jest to nieprawda, poniewa\u017c ju\u017c 10 grudnia 1939 r. zosta\u0142 zaprzysi\u0119\u017cony w struktury konspiracyjnego Stronnictwa Narodowego i jego zbrojnego ramienia Narodowej Organizacji Wojskowej<a href=\"#_ftn44\" name=\"_ftnref44\">[44]<\/a>. Takie ukrywanie przynale\u017cno\u015bci do formacji zbrojnych Obozu Narodowego przed komunistycznym aparatem bezpiecze\u0144stwa by\u0142o uzasadnione. Komuni\u015bci traktowali \u017co\u0142nierzy formacji zbrojnych Obozu Narodowego jak \u017co\u0142nierzy kolaboruj\u0105cych z faszystami i stosowali bardzo surowe kary wobec nich. St\u0105d te\u017c w swoich \u017cyciorysach narodowcy ukrywali swoj\u0105 przynale\u017cno\u015b\u0107 do NSZ, wpisuj\u0105c przynale\u017cno\u015b\u0107 do AK lub BCh. W okresie represji stalinowskich 28 lutego 1954 r. zosta\u0142 zwolniony z zajmowanego stanowiska a obowi\u0105zki komendanta przej\u0105\u0142 jego zast\u0119pca Henryk Olszak<a href=\"#_ftn45\" name=\"_ftnref45\">[45]<\/a>.<\/p>\n<p>Nast\u0119pnie w latach 1954-1956 pracowa\u0142 w Powiatowym Zwi\u0105zku Gminnych Sp\u00f3\u0142dzielni \u201eSamopomoc Ch\u0142opska\u201d na stanowisku ksi\u0119gowego. O tym, \u017ce by\u0142 dobrym fachowcem i mia\u0142 odpowiednie kwalifikacje do zajmowanego stanowiska, \u015bwiadczy pismo Prezydium Powiatowej Rady Narodowej skierowane do Prezesa PZGS \u201eSCh\u201d w Soko\u0142owie Podlaskim w celu wyra\u017cenia zgody na przej\u015bcie na stanowisko komendanta Powiatowego Stra\u017cy Po\u017carnych w Soko\u0142owie Podlaskim<a href=\"#_ftn46\" name=\"_ftnref46\">[46]<\/a>. Po odwil\u017cy pa\u017adziernikowej znowu obj\u0105\u0142 stanowisko komendanta powiatowego Stra\u017cy Po\u017carnych w Soko\u0142owie Podlaskim 1 stycznia 1957 r., na kt\u00f3rym zasiada\u0142 do 31 stycznia 1968 r. Da\u0142 si\u0119 pozna\u0107 jako osoba, kt\u00f3ra posiada dobr\u0105 zdolno\u015b\u0107 organizacyjn\u0105 w pracy, jest pracownikiem sumiennym, zdyscyplinowanym, potrafi wsp\u00f3\u0142pracowa\u0107 z lud\u017ami, posiada dobre kwalifikacje do powierzonego stanowiska<a href=\"#_ftn47\" name=\"_ftnref47\">[47]<\/a>.<\/p>\n<p>Na podstawie rozporz\u0105dzenia \u00a0Rady Ministr\u00f3w z 19 lipca 1968 r. PPRN w Soko\u0142owie Podlaskim wyrazi\u0142o zgod\u0119 na odwo\u0142anie Czes\u0142awa \u0141ugowskiego z zajmowanego stanowiska.<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/radzynskirocznik.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/lugowski.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-2546 aligncenter\" src=\"http:\/\/radzynskirocznik.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/lugowski.jpg\" alt=\"\" width=\"339\" height=\"505\" srcset=\"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/lugowski.jpg 339w, https:\/\/radzynskirocznik.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/lugowski-201x300.jpg 201w\" sizes=\"auto, (max-width: 339px) 100vw, 339px\" \/><\/a><em>Fot. 1. Czes\u0142aw \u0141ugowski w mundurze kapitana Stra\u017cy Po\u017carnej \u2014 zbiory prywatne Barbary Ruda\u015b, c\u00f3rki Cz. \u0141ugowskiego.<\/em><\/p>\n<p>Od 1 lutego 1968 r. do 1969 r. zosta\u0142 zatrudniony w Zak\u0142adach Jajczarsko-Drobiarskich w Siedlcach na stanowisku inspektora ochrony przeciwpo\u017carowej. Opinia wystawiona przez dyrektora Zak\u0142ad\u00f3w Jajczarsko-Drobiarskich w Siedlcach przedstawia Cz. \u0141ugowskiego jako dobrego pracownika, organizatora i fachowca. W pracy by\u0142 cz\u0142owiekiem zdyscyplinowanym, kole\u017ce\u0144skim, kt\u00f3ry cieszy\u0142 si\u0119 zaufaniem kierownictwa i pracownik\u00f3w. Od 1 lutego 1969 r. pracowa\u0142 w cukrowni im. Franciszka Malinowskiego<a href=\"#_ftn48\" name=\"_ftnref48\">[48]<\/a> w Soko\u0142owie Podlaskim na stanowisku kierownika ochrony przeciwpo\u017carowej. Do jego obowi\u0105zk\u00f3w nale\u017ca\u0142o zabezpieczenie przeciwpo\u017carowe zak\u0142adu, nadz\u00f3r nad zabezpieczeniem przeciwpo\u017carowym zak\u0142ad\u00f3w wchodz\u0105cych w sk\u0142ad Przedsi\u0119biorstwa \u201eCukrownie Mazowieckie\u201d, konserwacja sprz\u0119tu ppo\u017c., szkolenie za\u0142\u00f3g, przeprowadzenie prewencyjnych kontroli z zakresu stanu bezpiecze\u0144stwa ppo\u017c. przynajmniej raz na kwarta\u0142. O jego profesjonalizmie w s\u0142u\u017cbie po\u017carniczej \u015bwiadczy fakt, \u017ce pod jego kontrol\u0105 znajdowa\u0142o si\u0119 8 cukrowni na terenie wojew\u00f3dztwa warszawskiego<a href=\"#_ftn49\" name=\"_ftnref49\">[49]<\/a>.<\/p>\n<p>W trakcie pracy na stanowisku Komendanta Powiatowego Stra\u017cy Po\u017carnych Czes\u0142aw \u0141ugowski cz\u0119sto wyje\u017cd\u017ca\u0142 do Pruszkowa i tam spotyka\u0142 si\u0119 z Jerzym Wojtkowskim \u201eDrzazga\u201d<a href=\"#_ftn50\" name=\"_ftnref50\">[50]<\/a>.<\/p>\n<p>Analizuj\u0105c raport WUBP w Warszawie skierowany do MBP w sprawie wszcz\u0119cia rozpracowania obiektowego boj\u00f3wki PAS XVII Okr\u0119gu NSZ wynika, \u017ce Czes\u0142aw \u0141ugowski by\u0142 dow\u00f3dc\u0105 PAS-u na terenie powiatu soko\u0142owskiego i ujawni\u0142 si\u0119 w 1947 r.<a href=\"#_ftn51\" name=\"_ftnref51\">[51]<\/a> Na podstawie przeprowadzanych obserwacji i danych agenturalnych uzyskanych od inf. \u201eRadiosupe\u0142ek\u201d i \u201eZawada\u201d, \u017ce ujawnieni dow\u00f3dcy oddzia\u0142\u00f3w NSZ i PAS ulokowali si\u0119 na eksponowanych stanowiskach oraz utrzymuj\u0105 kontakty ze swoimi podw\u0142adnymi, czego przyk\u0142adem dla komunist\u00f3w by\u0142 Czes\u0142aw \u0141ugowski pracuj\u0105cy jako komendant powiatowy Stra\u017cy Po\u017carnej, czy Henryk Dominiuk \u201eZryw\u201d, kt\u00f3ry w strukturach konspiracyjnych pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 \u0142\u0105cznika mi\u0119dzy Jerzym Wojtkowskim \u201eDrzazg\u0105\u201d a Stanis\u0142awem Machnikiem \u201eOko\u0144\u201d<a href=\"#_ftn52\" name=\"_ftnref52\">[52]<\/a>. Informator \u201eRadiosupe\u0142ek\u201d donosi\u0142, \u017ce Czes\u0142aw \u0141ugowski cz\u0119sto wyje\u017cd\u017ca do Siedlec, gdzie utrzymuje kontakty z osobami z jego miejsca zamieszkania \u0141ug\u00f3w Wielkich i Zbuczyna<a href=\"#_ftn53\" name=\"_ftnref53\">[53]<\/a>.<\/p>\n<p>Pracuj\u0105c na stanowisku instruktora po\u017carnictwa w Cukrowni w Soko\u0142owie Podlaskim wst\u0105pi\u0142 w 1947 r. do Polskiej Partii Socjalistycznej a od zjednoczenia z Polsk\u0105 Parti\u0105 Robotnicz\u0105 na kongresie zjednoczeniowym 15 grudnia 1948 r. powsta\u0142a Polska Zjednoczona Partia Robotnicza, kt\u00f3rej zosta\u0142 automatycznie cz\u0142onkiem do 31 marca 1950 r.<a href=\"#_ftn54\" name=\"_ftnref54\">[54]<\/a> Kiedy zosta\u0142a odkryta jego dzia\u0142alno\u015b\u0107 w strukturach konspiracyjnych Narodowych Si\u0142 Zbrojnych w czasie okupacji niemieckiej i sowieckiej. 1 kwietnia 1950 r. zosta\u0142 usuni\u0119ty z szereg\u00f3w partii<a href=\"#_ftn55\" name=\"_ftnref55\">[55]<\/a>. W lipcu 1958 r. ograna bezpiecze\u0144stwa uzyska\u0142y informacje o losie zaginionego dr\u00f3\u017cnika z Pieniek Pruszy\u0144skich. 6 pa\u017adziernika 1958 r. w zwi\u0105zku z t\u0105 spraw\u0105 zosta\u0142 tymczasowo aresztowany<a href=\"#_ftn56\" name=\"_ftnref56\">[56]<\/a>. Aresztowanie Czes\u0142awa \u0141ugowskiego sprawi\u0142o, \u017ce rodzina \u0141ugowskich prze\u017cywa\u0142a dramat. Czes\u0142aw \u0141ugowski by\u0142 jedynym \u017cywicielem rodziny, mia\u0142 dwie ma\u0142e c\u00f3rki i chor\u0105 \u017con\u0119 na utrzymaniu. W obronie Czes\u0142awa \u0141ugowskiego wyst\u0105pi\u0142a Powiatowa Komenda Stra\u017cy Po\u017carnych przy Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Soko\u0142owie Podlaskim oraz Powiatowy Zwi\u0105zek OSP. Wy\u017cej wymienione instytucje skierowa\u0142y pismo do Prokuratury Powiatowej w Siedlcach prosz\u0105c o zwolnienie Czes\u0142awa \u0141ugowskiego z tymczasowego aresztu. Podkre\u015blono, \u017ce Czes\u0142aw \u0141ugowski cieszy si\u0119 w\u015br\u00f3d pracownik\u00f3w i lokalnej spo\u0142eczno\u015bci dobr\u0105 opini\u0105, jest szanowanym cz\u0142owiekiem oraz \u017ce ma na utrzymaniu 13- i 9-letni\u0105 c\u00f3rki oraz chor\u0105 \u017con\u0119<a href=\"#_ftn57\" name=\"_ftnref57\">[57]<\/a>. Choroba psychiczna \u017cony Czes\u0142awa \u0141ugowskiego wynik\u0142a z jej prze\u017cy\u0107 podczas pacyfikacji gospodarstwa \u0141ugowskich w kwietniu 1945 r. przez oddzia\u0142y NKWD i UB. Nad ranem oddzia\u0142y NKWD i UB otoczy\u0142y wie\u015b \u0141ugi Wielkie. Przyszli do domu Anny \u0141ugowskiej z pytaniem: Gdzie jest m\u0105\u017c? Kiedy \u017cona \u201eKobusa\u201d odpowiedzia\u0142a, \u017ce nie wie, to jeden z dowodz\u0105cych powiedzia\u0142, \u017ce spal\u0105 ca\u0142e gospodarstwo z jego \u017con\u0105 i c\u00f3rk\u0105. Podpalenie gospodarstwa rozpocz\u0119li od budynk\u00f3w gospodarczych, jednocze\u015bnie pytaj\u0105c si\u0119 Anny \u0141ugowskiej, gdzie jest m\u0105\u017c? Ona twierdzi\u0142a, \u017ce nie wie. W tym czasie Czes\u0142aw \u0141ugowski przebywa\u0142 u gospodarza na ko\u0144cu wsi. Kiedy zosta\u0142 ostrze\u017cony, \u017ce \u017co\u0142nierze NKWD i funkcjonariusze UB dokonuj\u0105 rewizji w domach, \u201eKobus\u201d postanowi\u0142 ucieka\u0107. Zauwa\u017cyli to UB-cy, kt\u00f3rzy rozpocz\u0119li po\u015bcig i ostrza\u0142. Szcz\u0119\u015bliwie \u201eKobusowi\u201d uda\u0142o si\u0119 uciec, tym samym skupi\u0142 uwag\u0119 na sobie. Dzi\u0119ki temu uda\u0142o si\u0119 jego \u017conie w ostatniej chwili uciec z malutk\u0105 c\u00f3reczk\u0105 na r\u0119kach z p\u0142on\u0105cego domu<a href=\"#_ftn58\" name=\"_ftnref58\">[58]<\/a>.<\/p>\n<p>W podobnym tonie wystosowali pismo do Prokuratury Wojew\u00f3dzkiej w Warszawie r\u00f3wnie\u017c mieszka\u0144cy Soko\u0142owa Podlaskiego, aby zosta\u0142 uchylony areszt tymczasowy wobec \u0141ugowskiego. Mimo to, Prokurator Wojew\u00f3dzki w Warszawie Stanis\u0142aw Ko\u0142odziej przed\u0142u\u017cy\u0142 areszt tymczasowy do 6 grudnia 1958 r.<a href=\"#_ftn59\" name=\"_ftnref59\">[59]<\/a> 2 stycznia 1959 r. zosta\u0142 przewieziony z wi\u0119zienia w Siedlcach do aresztu w wi\u0119zieniu w Warszawie<a href=\"#_ftn60\" name=\"_ftnref60\">[60]<\/a>.<\/p>\n<p>W zwi\u0105zku z brakiem dowod\u00f3w, \u017ce to Czes\u0142aw \u0141ugowski wyda\u0142 wyrok \u015bmierci na Aleksandra Szyma\u0144skiego, postanowieniem prokuratury z 28 stycznia 1959 r. zosta\u0142 zwolniony z tymczasowego aresztu a \u015bledztwo w tej sprawie umorzono<a href=\"#_ftn61\" name=\"_ftnref61\">[61]<\/a>.<\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><strong>Czes\u0142aw \u0141ugowski \u201eKobus\u201d na celowniku aparatu komunistycznego \u2014 rozpracowywanie pod kryptonimem \u201eKruk\u201d (1970-1976)<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong>Po ustaleniu, \u017ce w okresie okupacji niemieckiej Czes\u0142aw \u0141ugowski by\u0142 zwi\u0105zany z ruchem narodowym i jego zbrojnym ramieniem NSZ, 2 grudnia 1970 r. w celu operacyjnej kontroli, za\u0142o\u017cony zosta\u0142 kwestionariusz ewidencyjny 5820 pod kryptonimem \u201eKruk\u201d. W operacyjnej nomenklaturze Czes\u0142aw \u0141ugowski otrzyma\u0142 status figuranta. Z charakterystyki sporz\u0105dzonej przez SB-k\u00f3w wynika, \u017ce jako figurant jest cz\u0142owiekiem skrytym, tajemniczym, zachowywa\u0142 biern\u0105 postaw\u0119 wobec \u00f3wczesnej sytuacji politycznej w kraju i Europie, utrzymywa\u0142 dobre kontakty z kolegami z oddzia\u0142u oraz z miejscowym ksi\u0119dzem<a href=\"#_ftn62\" name=\"_ftnref62\">[62]<\/a>. W zwi\u0105zku z tym zosta\u0142 opracowany plan operacyjny przez por. K. Murasickiego \u2013 funkcjonariusza S\u0142u\u017cby Bezpiecze\u0144stwa w Soko\u0142owie Podlaskim. Postanowiono pozyska\u0107 do wsp\u00f3\u0142pracy jako \u017ar\u00f3d\u0142o informacji zaufane osoby: Ryszarda L., Stanis\u0142awa W. i Aleksandra Z., kt\u00f3rzy mieli informowa\u0107 pracownik\u00f3w soko\u0142owskiej SB o wypowiedziach Cz. \u0141ugowskiego, jego zachowaniu w czasie wa\u017cnych wydarze\u0144 w kraju i na \u015bwiecie. Informatorzy mieli r\u00f3wnie\u017c \u015bledzi\u0107 czy \u0141ugowski wyje\u017cd\u017ca na teren powiatu siedleckiego, je\u017celi tak, to do kogo?<a href=\"#_ftn63\" name=\"_ftnref63\">[63]<\/a><\/p>\n<p>Kiedy rozpocz\u0119to rozpracowywa\u0107 Czes\u0142awa \u0141ugowskiego i wysz\u0142o na jaw, \u017ce jest sympatykiem podziemia antykomunistycznego, a sam, jako dow\u00f3dca, uczestniczy\u0142 w walce zbrojnej z komunistami w strukturach NSZ, zosta\u0142 31 marca 1950 r. wykluczony z szereg\u00f3w partii. Zemst\u0105 komunist\u00f3w na Czes\u0142awie \u0141ugowskim za dzia\u0142alno\u015b\u0107 antykomunistyczn\u0105 by\u0142o wyrzucenie go w 1953 r. z pracy. Zosta\u0142 zdj\u0119ty ze stanowiska komendanta SP w Soko\u0142owie Podlaskim. Po pa\u017adziernikowej odwil\u017cy 1956 r. zosta\u0142 ponownie przyj\u0119ty do pracy na wcze\u015bniej wspominane przeze mnie stanowisko. W 1958 r. zosta\u0142 aresztowany przez S\u0142u\u017cb\u0119 Bezpiecze\u0144stwa za dzia\u0142alno\u015b\u0107 antykomunistyczn\u0105 i dzia\u0142alno\u015b\u0107 zbrojn\u0105 w strukturach NSZ w czasie okupacji niemieckiej oraz \u201emordowanie\u201d \u017co\u0142nierzy radzieckich<a href=\"#_ftn64\" name=\"_ftnref64\">[64]<\/a>.<\/p>\n<p>Wobec w\u0105tpliwych dowod\u00f3w Czes\u0142aw \u0141ugowski zosta\u0142 zwolniony z aresztu. Wr\u00f3ci\u0142 do pracy na stanowisko Komendanta Powiatowego Stra\u017cy Po\u017carnych w Soko\u0142owie Podlaskim i pracowa\u0142 na tym stanowisku do 1968 r. Wtedy zn\u00f3w aparat bezpiecze\u0144stwa zacz\u0105\u0142 si\u0119 interesowa\u0107 osob\u0105 Cz. \u0141ugowskiego, m.in. zarzucano mu s\u0142abe wywi\u0105zywanie si\u0119 z powierzonych obowi\u0105zk\u00f3w. Wobec nacisk\u00f3w SB na prze\u0142o\u017conych Cz. \u0141ugowskiego, zosta\u0142 on zwolniony z pracy na stanowisku KP Stra\u017cy Po\u017carnych w Soko\u0142owie Podlaskim. Nast\u0119pnie zosta\u0142 zatrudniony w Stra\u017cy Przemys\u0142owej w Siedlcach, a od 1970 r. ponownie wr\u00f3ci\u0142 do pracy w Cukrowni im. Fr. Malinowskiego w Soko\u0142owie Podlaskim w stra\u017cy przemys\u0142owej<a href=\"#_ftn65\" name=\"_ftnref65\">[65]<\/a>. Utrzymywa\u0142 kontakty z osobami, kt\u00f3re by\u0142y sympatykami etosu walki z re\u017cimem komunistycznym, np. Jerzy W\u00f3jcik, Aleksander Zadro\u017cny<a href=\"#_ftn66\" name=\"_ftnref66\">[66]<\/a>. Czes\u0142aw \u0141ugowski w trakcie swojej pracy na stanowisku instruktora po\u017carnictwa w Cukrowni Soko\u0142\u00f3w Podlaski by\u0142 ca\u0142y czas inwigilowany przez SB. Tematem zainteresowa\u0144 bezpieki by\u0142o uposa\u017cenie, jakie otrzymywa\u0142 ze stosunku pracy, jego wyjazdy s\u0142u\u017cbowe do innych cukrowni na terenie wojew\u00f3dztwa warszawskiego. Informatorzy donosili, \u017ce Cz. \u0141ugowski na terenie cukrowni zachowuje si\u0119 powa\u017cnie. Ch\u0119tnie podejmuje rozmow\u0119 na temat regulacji cen i zmian w KC PZPR, jednak jego wypowiedzi nie zawieraj\u0105 szkodliwych i wrogich komentarzy<a href=\"#_ftn67\" name=\"_ftnref67\">[67]<\/a>. Do rozpracowania Czes\u0142awa \u0141ugowskiego na terenie Soko\u0142owa Podlaskiego SB zaanga\u017cowa\u0142a Ryszarda Laszuka \u2013 by\u0142ego cz\u0142onka oddzia\u0142u NSZ, kt\u00f3ry dobrze zna\u0142 \u201eKobusa\u201d z czas\u00f3w okupacji niemieckiej, cz\u0119sto si\u0119 z nim spotyka\u0142. W trakcie spotka\u0144 Czes\u0142aw \u0141ugowski pozytywnie wypowiada\u0142 si\u0119 o pracy w cukrowni i zarobkach. Nie podejmowa\u0142 temat\u00f3w politycznych. Laszuk informowa\u0142 \u201ebezpiek\u0119\u201d, \u017ce \u0141ugowski z racji pe\u0142nienia funkcji instruktora po\u017carowego cz\u0119sto wyje\u017cd\u017ca w delegacje do innych cukrowni na terenie wojew\u00f3dztwa warszawskiego, aby prowadzi\u0107 szkolenia pracownik\u00f3w. Ponadto przekaza\u0142 informacje, \u017ce Cz. \u0141ugowski na terenie miasta Soko\u0142\u00f3w nie utrzymuje kontakt\u00f3w, przyja\u017ani si\u0119 jedynie ze Stanis\u0142awem B\u0142o\u0144skim \u2013 kierownikiem Wydzia\u0142u Spraw Wewn\u0119trznych PPRN w Soko\u0142owie Podlaskim, Aleksandrem Zadro\u017cnym. Nie utrzymywa\u0142 kontakt\u00f3w z b. cz\u0142onkami NSZ <a href=\"#_ftn68\" name=\"_ftnref68\">[68]<\/a>. W 1971 r. nadal by\u0142y prowadzone dzia\u0142ania inwigilacyjne przez SB maj\u0105ce na celu rozpracowanie Czes\u0142awa \u0141ugowskiego, m. in. uzyskane zosta\u0142y informacje od kierownika kadr W\u0142adys\u0142awa Lipskiego, \u017ce Czes\u0142aw \u0141ugowski z racji pe\u0142nionej funkcji instruktora po\u017carnictwa wyje\u017cd\u017ca\u0142 w celach s\u0142u\u017cbowych do cukrowni na terenie powiatu p\u0142ockiego, \u017cyrardowskiego, sierpeckiego raz bra\u0142 udzia\u0142 w zebraniach zarz\u0105d\u00f3w OSP w Szkopach i Maliszewie<a href=\"#_ftn69\" name=\"_ftnref69\">[69]<\/a>.<\/p>\n<p>W 1972 r. komuni\u015bci zintensyfikowali dzia\u0142ania operacyjne maj\u0105ce na celu rozpracowanie dzia\u0142alno\u015bci antykomunistycznej Czes\u0142awa \u0141ugowskiego z \u0141ug\u00f3w Wielkich. Z polecenia komendanta powiatowego MO ds. SB zosta\u0142 opracowany plan operacyjny uzupe\u0142niaj\u0105cy dotycz\u0105cy figuranta Cz. \u0141ugowskiego. Aby pozyska\u0107 informacje o pracy i pogl\u0105dach politycznych Cz. \u0141ugowskiego zosta\u0142 pozyskany TW PW, kt\u00f3ry mia\u0142 przekazywa\u0107 dane. Na temat Czes\u0142awa \u0141ugowskiego informacje zbierali pracownicy WB i LW zatrudnieni w cukrowni, kt\u00f3rych zadaniem by\u0142o ustalenie z kim figurant utrzymuje bliskie kontakty. Ponadto informacji udziela\u0142 r\u00f3wnie\u017c dyrektor cukrowni na temat wywi\u0105zywania si\u0119 ze swoich obowi\u0105zk\u00f3w, jego postawa spo\u0142eczna, stosunek do wydarze\u0144 bie\u017c\u0105cych dotycz\u0105cych sytuacji politycznej w kraju, partii<a href=\"#_ftn70\" name=\"_ftnref70\">[70]<\/a>. Z informacji przekazywanych przez BW i LW wynika, \u017ce Czes\u0142aw \u0141ugowski wywi\u0105zywa\u0142 si\u0119 ze swoich obowi\u0105zk\u00f3w jako inspektor po\u017carowy dostatecznie, dyrekcja zak\u0142adu do jego pracy nie mia\u0142a zastrze\u017ce\u0144. Ponadto Cz. \u0141ugowski, wobec pobytu inspektora BHP Augusta W\u00f3jtowicza w sanatorium, dodatkowo pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 zak\u0142adowego inspektora BHP na terenie cukrowni. Je\u017celi chodzi o stosunek Czes\u0142awa \u0141ugowskiego do bie\u017c\u0105cych wydarze\u0144 politycznych, to z przekazanych informacji wynika, \u017ce unika\u0142 dyskusji na te tematy, nie wypowiada\u0142 si\u0119 ani pozytywnie, ani negatywnie. Na terenie cukrowni, Cz. \u0141ugowski nie posiada\u0142 bliskich koleg\u00f3w, ze wzgl\u0119du na postaw\u0119 skryt\u0105 zwi\u0105zan\u0105 z przesz\u0142o\u015bci\u0105 s\u0142u\u017cby w NSZ<a href=\"#_ftn71\" name=\"_ftnref71\">[71]<\/a>. Nieco \u015bwiat\u0142a na zachowanie si\u0119 Cz. \u0141ugowskiego rzucaj\u0105 informacje ST i LW, tajnych wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w z cukrowni, kt\u00f3rzy informowali ppor. Kazimierza Lewandowskiego \u2013 funkcjonariusza SB w Soko\u0142owie Podlaskim, \u017ce figurant nie przejawia \u017cadnej dzia\u0142alno\u015bci spo\u0142eczno-politycznej oraz \u017ce nie cieszy si\u0119 zbytnio autorytetem. Wynika\u0142o to z tego, \u017ce by\u0142 podziemiu narodowym i o tym wiedzia\u0142o tylko kilka os\u00f3b. Z dalszych informacji przekazywanych przez TW wynika, \u017ce by\u0142 cz\u0142owiekiem szanowanym przez pracownik\u00f3w, poniewa\u017c uwa\u017cano go za osob\u0119 stateczn\u0105 i uczynn\u0105. Zawsze udziela\u0142 pomocy, je\u017celi kto\u015b go prosi\u0142, potrafi\u0142 doradzi\u0107, je\u017celi chodzi o zabezpieczenie przeciwpo\u017carowe. Nie utrzymywa\u0142 szerszych kontakt\u00f3w na terenie zak\u0142adu, bardziej przyjacielskie stosunki utrzymywa\u0142 tylko ze Stefanem Kami\u0144skim \u2014 zaopatrzeniowcem w cukrowni. Za dobre wywi\u0105zywanie si\u0119 ze swoich obowi\u0105zk\u00f3w w pracy zosta\u0142 trzykrotnie odznaczony medalem \u201eZa zas\u0142ugi dla Po\u017carnictwa\u201d (srebrnym i z\u0142otym)<a href=\"#_ftn72\" name=\"_ftnref72\">[72]<\/a>.<\/p>\n<p>Dalsze inwigilowanie Cz. \u0141ugowskiego by\u0142o prowadzone przez TW \u201eKlon\u201d, \u201eJanek i \u201eJanusz\u201d. 12 grudnia 1972 r. TW \u201eKlon\u201d informowa\u0142, \u017ce stra\u017c po\u017carna w cukrowni liczy 30 druh\u00f3w, komendantem jest kpt. Cz. \u0141ugowski, kt\u00f3ry w niedziele o godz. 7.00 prowadzi \u0107wiczenia i zbi\u00f3rki. Przekaza\u0142 r\u00f3wnie\u017c informacj\u0119, \u017ce stra\u017c posiada jeden samoch\u00f3d bojowy i ca\u0142y sprz\u0119t po\u017carniczy, kt\u00f3ry jest sprawny i gotowy do u\u017cycia<a href=\"#_ftn73\" name=\"_ftnref73\">[73]<\/a>. Kolejni TW \u201eJanek\u201d i \u201eJanusz\u201d przekazali, \u017ce kpt. Czes\u0142aw \u0141ugowski utrzymuje przyjacielskie stosunki ze Stefanem Kami\u0144skim i Stefanem Ambroziakiem, jest pracowitym i sumiennie wywi\u0105zuj\u0105cym si\u0119 z obowi\u0105zk\u00f3w<a href=\"#_ftn74\" name=\"_ftnref74\">[74]<\/a>. O ile wcze\u015bniej TW przekazywali informacje pozytywne o zachowaniu \u0141ugowskiego oraz jego pracy, to ju\u017c w informacji przekazanej przez TW \u201eJanek\u201d \u2013 Cz. \u0141ugowski zosta\u0142 przedstawiony jako osoba, kt\u00f3ra cz\u0119sto nadu\u017cywa alkoholu na terenie zak\u0142adu pracy, cz\u0119sto opuszcza teren zak\u0142adu nie informuj\u0105c nikogo. TW \u201eJanek\u201d informowa\u0142, \u017ce Cz. \u0141ugowski jest w og\u00f3le niekontrolowany przez dyrekcj\u0119, przebywa tylko w remizie stra\u017cackiej lub w pokoju in\u017cyniera technicznego, \u017ce nie interesuje si\u0119 zabezpieczeniem przeciwpo\u017carowym<a href=\"#_ftn75\" name=\"_ftnref75\">[75]<\/a>.<\/p>\n<p>Inny obraz pracy i postawy Cz. \u0141ugowskiego przestawi\u0142 w rozmowie z pracownikiem soko\u0142owskiej SB in\u017c. S. Szobaszek, kt\u00f3ry stwierdzi\u0142, \u017ce figurant jest pracowitym, inteligentnym cz\u0142owiekiem. Utrzymuje sta\u0142y kontakt z dyrekcj\u0105 cukrowni i wykonuje zalecenia otrzymane od dyrekcji zak\u0142adu cukrowego. Ponadto bierze aktywny udzia\u0142 w pracy komisji przeciwpo\u017carowej, jest jej cz\u0142onkiem. Przewodnicz\u0105cy komisji ppo\u017c. stwierdzi\u0142, \u017ce podczas kontroli zawsze ujawnia niedoci\u0105gni\u0119cia, kt\u00f3re zaznacza w protokole pokontrolnym, na podstawie kt\u00f3rego dyrekcja opracowuje zalecenia pokontrolne dla poszczeg\u00f3lnych kierownik\u00f3w. Rozm\u00f3wca z pracownikiem SB stwierdzi\u0142, \u017ce zalecenia pokontrolne do realizacji opracowuje \u0141ugowski, a dyrekcja tylko je zatwierdza do wykonania<a href=\"#_ftn76\" name=\"_ftnref76\">[76]<\/a>. W sumie soko\u0142owska SB postanowi\u0142a opracowa\u0107 plan operacyjny w sprawie Czes\u0142awa \u0141ugowskiego, kt\u00f3ry zosta\u0142 zatwierdzony przez kpt. Wies\u0142awa Piotrowskiego<a href=\"#_ftn77\" name=\"_ftnref77\">[77]<\/a> I zast\u0119pc\u0119 Komendanta Powiatowego MO ds. S\u0142u\u017cby Bezpiecze\u0144stwa w Soko\u0142owie Podlaskim 20 grudnia 1972 r. W motywacji do opracowania planu do kwestionariusza ewidencyjnego pod kryptonimem \u201eKruk\u201d poddano charakterystyce Cz. \u0141ugowskiego, \u017ce: \u201ejest na wysokim poziomie, skryty i zamkni\u0119ty, nie ujawnia swojego stosunku do zagadnie\u0144 politycznych, unika rozm\u00f3w na tematy polityczne. Uwa\u017ca, \u017ce w\u0142adza ludowa go skrzywdzi\u0142a, ale on ma swoich ludzi, kt\u00f3rzy zawsze b\u0119d\u0105 go ratowali. Ze wzgl\u0119du na wybitnie wrog\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 figuranta w przesz\u0142o\u015bci i biern\u0105 postaw\u0119 zajmowan\u0105 obecnie, dla pe\u0142nego wszechstronnego rozeznania zachowania i dzia\u0142alno\u015bci figuranta, w celu niedopuszczenia do dzia\u0142alno\u015bci wrogiej, b\u0119d\u0105 realizowane nast\u0119puj\u0105ce przedsi\u0119wzi\u0119cia:<\/p>\n<ol>\n<li>TW \u201eJanek\u201d, \u201eKlon\u201d, \u201eJanusz\u201d mieli zapewni\u0107 pozyskanie informacji w zakresie jego postawy, zachowania si\u0119, wypowiedzi w miejscu pracy, uzyska\u0107 informacje jakie utrzymuje kontakty i ich charakter, jak\u0105 ma opini\u0119 i autorytet w miejscu pracy i miejscowym \u015brodowisku oraz zaanga\u017cowanie si\u0119 w dzia\u0142alno\u015b\u0107 spo\u0142eczn\u0105 na terenie zak\u0142adu pracy;<\/li>\n<li>Wy\u017cej wymienieni TW mieli w formie lu\u017anej rozmowy wysondowa\u0107 jak\u0105 opini\u0119 wyra\u017ca Czes\u0142aw \u0141ugowski na temat bie\u017c\u0105cej sytuacji spo\u0142eczno-politycznej w kraju;<\/li>\n<li>Zadaniem TW by\u0142o wytypowanie osoby, kt\u00f3ra cieszy\u0142a si\u0119 du\u017cym zaufaniem u Czes\u0142awa \u0141ugowskiego, aby nawi\u0105za\u0142a kontakt operacyjny w celu przekazywania informacji pracownikom SB w Soko\u0142owie Podlaskim;<\/li>\n<li>Zalecano ustalenie poprzez \u017ar\u00f3d\u0142a informacji, czy Czes\u0142aw \u0141ugowski kontaktuje si\u0119 z cz\u0142onkami NSZ na terenie powiatu siedleckiego, gdzie dzia\u0142a\u0142 w okresie okupacji niemieckiej\u201d<a href=\"#_ftn78\" name=\"_ftnref78\">[78]<\/a> .<\/li>\n<\/ol>\n<p>W pozytywnym \u015bwietle przedstawi\u0142 dzia\u0142alno\u015b\u0107 Czes\u0142awa \u0141ugowskiego TW \u201eJanek\u201d: \u201ePrac\u0119 swoj\u0105 wykonuje do\u015b\u0107 dobrze i sumiennie. Ostatnio kontrolowa\u0142 go par\u0119 razy sam Dyrektor [Eugeniusz] Malanowski . Nie spotyka si\u0119, aby na zak\u0142adzie pracy pi\u0142 alkohol, co notowa\u0142o si\u0119 cz\u0119sto u niego w latach poprzednich. Zak\u0142adu pracy bez wiedzy kierownictwa nie opuszcza\u201d<a href=\"#_ftn79\" name=\"_ftnref79\">[79]<\/a>. Do czego posuwa\u0142a si\u0119 komunistyczna bezpieka, \u015bwiadczy fakt, \u017ce Czes\u0142aw \u0141ugowski by\u0142 inwigilowany w restauracji \u201eRusa\u0142ka\u201d, gdzie A. Leszczuk poinformowa\u0142 ppor. Kazimierza Lewandowskiego \u2014 pracownika soko\u0142owskiego SB, \u017ce widzia\u0142 jak figurant spotka\u0142 si\u0119 w restauracji z osobami z Siedlec, kt\u00f3re by\u0142y mu znane. Domniemano, \u017ce byli to dawni koledzy z oddzia\u0142u NSZ<a href=\"#_ftn80\" name=\"_ftnref80\">[80]<\/a>.<\/p>\n<p>W latach 70. XX w. \u201ez\u0142apano\u201d \u0141ugowskiego na krytyce brak\u00f3w towarowych: \u201ePolityka miejscowych w\u0142adz znowu doprowadzi\u0142a do tego, \u017ce sklepy mi\u0119sne s\u0105 puste. [\u2026] Osoby, kt\u00f3re nie pracuj\u0105, to mog\u0105 sta\u0107, ale osoby kt\u00f3re pracuj\u0105 \u2013 to od pewnego czasu mi\u0119sa ani w\u0119dlin nie widz\u0105\u201d<a href=\"#_ftn81\" name=\"_ftnref81\">[81]<\/a>. W dalszych doniesieniach TW przestawiali Czes\u0142awa \u0141ugowskiego jako osob\u0119, kt\u00f3ra pracuje na stanowisku kierownika kontroli przeciwpo\u017carowej na terenie cukrowni. Scharakteryzowali go jako cz\u0142owieka spokojnego, skrytego, kt\u00f3ry nie wypowiada si\u0119 pozytywnie ani negatywnie na temat \u00f3wczesnej w\u0142adzy, ani panuj\u0105cej atmosfery w zak\u0142adzie i kraju. 1 maja 1974 r. wraz z innymi pracownikami w pochodzie majowym, uczestniczy\u0142 w przygotowaniach orkiestry stra\u017cackiej do pochodu<a href=\"#_ftn82\" name=\"_ftnref82\">[82]<\/a>. Wobec zbli\u017caj\u0105cego si\u0119 VII Zjazdu KC PZPR I zast\u0119pca KP MO ds. SB w Soko\u0142owie Podlaskim zleci\u0142 dalsz\u0105 kontrol\u0119 operacyjn\u0105<a href=\"#_ftn83\" name=\"_ftnref83\">[83]<\/a>. Jako pow\u00f3d podano, \u017ce Czes\u0142aw \u0141ugowski propaguje wrogie pogl\u0105dy i prowadzi dzia\u0142alno\u015b\u0107 skierowan\u0105 przeciwko linii politycznej PZPR<a href=\"#_ftn84\" name=\"_ftnref84\">[84]<\/a>. St\u0105d te\u017c nadal Cz. \u0141ugowski by\u0142 rozpracowywany przez soko\u0142owsk\u0105 SB i inwigilowany, np. TW \u201eJanek\u201d informowa\u0142, \u017ce Czes\u0142aw \u0141ugowski cieszy si\u0119 z kryzysu politycznego i ekonomicznego, kt\u00f3ry zaczyna ogarnia\u0107 Polsk\u0105 Rzeczpospolit\u0105 Ludow\u0105. TW \u201eJanek\u201d pisa\u0142, \u017ce \u201efigurant zadowolony by\u0142 z plotek, o rozruch\u00f3w \u201echuliga\u0144skich\u201d w \u0141odzi i Warszawie, kt\u00f3re mia\u0142y miejsce 1 marca 1975 r. Mia\u0142 o\u015bwiadczy\u0107: \u201ezobaczycie co jeszcze b\u0119dzie, jaka powstanie rozr\u00f3ba na tle w\u0119dlin, mi\u0119sa i podwy\u017cki cen potajemnie\u201d<a href=\"#_ftn85\" name=\"_ftnref85\">[85]<\/a>.<\/p>\n<p>Kolejne notatki s\u0142u\u017cbowe sporz\u0105dzone przez ppor. K. Lewandowskiego pokazuj\u0105 Czes\u0142awa \u0141ugowskiego jako cz\u0142owieka spokojnego, kt\u00f3ry nie podejmuje temat\u00f3w politycznych. W pracy jest oceniany jako dobry fachowiec i pracowity. By\u0142 ceniony przez dyrekcj\u0119 zak\u0142adu. Dodatkowo anga\u017cowa\u0142 si\u0119 w prace zwi\u0105zane z przygotowaniem stra\u017cak\u00f3w do obchod\u00f3w \u015bwi\u0119ta 1 maja. Na terenie cukrowni w Soko\u0142owie Podlaskim zorganizowa\u0142 m\u0142odzie\u017cow\u0105 dru\u017cyn\u0119 po\u017carnicz\u0105 (dalej: MDP) licz\u0105c\u0105 15 os\u00f3b, kt\u00f3r\u0105 stanowili przede wszystkim synowie pracownik\u00f3w cukrowni. Zakupi\u0142 dla tej dru\u017cyny mundury stra\u017cackie. Razem ze stra\u017cakami zak\u0142adowymi MDP wzi\u0119\u0142a udzia\u0142 w pochodzie pierwszomajowym, wzbudzaj\u0105c du\u017ce zainteresowanie widz\u00f3w<a href=\"#_ftn86\" name=\"_ftnref86\">[86]<\/a>. Dobre kontakty utrzymywa\u0142 z Sobaszkiem \u2014 \u00a0zast\u0119pc\u0105 dyrektora ds. technicznych, m.in. Antoni Kalata przekaza\u0142 informacje, \u017ce Czes\u0142aw \u0141ugowski w rozmowie z dyrektorem zwierzy\u0142 si\u0119, \u017ce zamierza zmieni\u0107 prac\u0119 i zacz\u0105\u0107 pracowa\u0107 w Zak\u0142adach Mi\u0119snych w Soko\u0142owie Podlaskim na stanowisku komendanta stra\u017cy przemys\u0142owej<a href=\"#_ftn87\" name=\"_ftnref87\">[87]<\/a>. Do zmiany miejsca pracy nie dosz\u0142o. Prawdopodobnie by\u0142o to spowodowane wzgl\u0119dami ekonomicznymi, w stra\u017cy po\u017carnej na stanowisku komendanta zarabia\u0142 wi\u0119cej ni\u017c jako komendant stra\u017cy przemys\u0142owej w zak\u0142adach mi\u0119snych. Dobra znajomo\u015b\u0107 z zast\u0119pc\u0105 dyrektora ds. technicznych w cukrowni oraz dobrze wykonywana praca jako inspektora przeciwpo\u017carowego w Zjednoczeniu Cukrownictwa na terenie woj. siedleckiego, zaowocowa\u0142y tym, \u017ce dyrektor cukrowni wyst\u0105pi\u0142 z wnioskiem o odznaczenie Czes\u0142awa \u0141ugowskiego Srebrnym Krzy\u017cem Zas\u0142ugi. Z uwagi na to, \u017ce cz\u0119\u015bci kierownictwa by\u0142a znana dzia\u0142alno\u015b\u0107 Cz. \u0141ugowskiego w konspiracji, wniosek zosta\u0142 przez egzekutyw\u0119 POP odrzucony. SB interesowa\u0142o, jak zachowa\u0142 si\u0119 i co m\u00f3wi\u0142 w\u00f3wczas \u0141ugowski<a href=\"#_ftn88\" name=\"_ftnref88\">[88]<\/a>.<\/p>\n<p>Czes\u0142aw \u0141ugowski by\u0142 rozpracowywany przez 6 lat jako figurant, tj. od 2 grudnia 1970 r. do 30 stycznia 1976 r. Soko\u0142owska SB do rozpracowania Cz. \u0141ugowskiego u\u017cy\u0142a 4. TW i 5 os\u00f3b b\u0119d\u0105cych na us\u0142ugach SB jako kontakt operacyjny, a wi\u0119c os\u00f3b, kt\u00f3re \u015bwiadomie podj\u0119\u0142y wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z SB i oczywi\u015bcie za udzielone informacje otrzymywa\u0142y gratyfikacje finansowe<a href=\"#_ftn89\" name=\"_ftnref89\">[89]<\/a>. W meldunku operacyjnym czytamy, \u017ce przez 6 lat rozpracowywania Cz. \u0141ugowskiego SB nie stwierdzi\u0142a, aby anga\u017cowa\u0142 si\u0119 w dzia\u0142alno\u015b\u0107 polityczn\u0105. W otoczeniu i miejscu zamieszkania uchodzi\u0142 za cz\u0142owieka spokojnego, ciesz\u0105cego si\u0119 dobr\u0105 opini\u0105. Unika\u0142 rozm\u00f3w, dyskusji z lud\u017ami, zw\u0142aszcza o charakterze politycznym<a href=\"#_ftn90\" name=\"_ftnref90\">[90]<\/a>. Wobec niestwierdzenia wrogiej dzia\u0142alno\u015bci przeciwko pa\u0144stwu i \u00f3wczesnej linii politycznej PZPR, kwestionariusz ewidencyjny kryptonim \u201eKruk\u201d zosta\u0142 przekazany 29 stycznia 1976 r. do archiwum Komendy Wojew\u00f3dzkiej Milicji Obywatelskiej w Siedlcach Wydzia\u0142 \u201eC\u201d. Czes\u0142aw \u0141ugowski po d\u0142ugoletniej pracy na stanowisku kierownika ochrony przeciwpo\u017carowej w Cukrowni przeszed\u0142 w 1979 r. na emerytur\u0119. Zmar\u0142 11 marca 1987 r.<\/p>\n<hr \/>\n<p><strong>Przypisy:<\/strong><\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref1\" name=\"_ftn1\">[1]<\/a> Po upadku powstania styczniowego Czury\u0142y sta\u0142y si\u0119 siedzib\u0105 gminy. Funkcjonowa\u0142a jako gmina r\u00f3wnie\u017c w okresie II RP. Po zmianie administracyjnej 1 kwietnia 1928 r. cz\u0119\u015b\u0107 wsi z rozwi\u0105zanej gminy Jasionka i Pi\u00f3ry w\u0142\u0105czono do gminy Czury\u0142y. Po wojnie od 1 stycznia 1949 r. gmina Czury\u0142y zosta\u0142a w\u0142\u0105czona do wojew\u00f3dztwa warszawskiego. Czury\u0142y by\u0142y gmin\u0105 do 28 wrze\u015bnia 1954 r. Po zmianie administracyjnej z dn. 29 wrze\u015bnia 1954 r., gdzie \u00a0w miejsce gmin wprowadzono gromady, kt\u00f3re funkcjonowa\u0142y do 31 grudnia 1972 r. Kolejna reforma administracyjna z dn. 1 stycznia 1973 r. wprowadzi\u0142a ponownie gmin\u0119, jednak Czury\u0142y nie otrzyma\u0142y ju\u017c statusu tej jednostki administracyjnej. \u0179r\u00f3d\u0142o: W. Charczuk, L. Zugaj, <em>Dzieje gminy i samorz\u0105du w Zbuczynie<\/em>, Lublin\u2013Siedlce 2014, s. 13.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref2\" name=\"_ftn2\">[2]<\/a> \u017byciorys Czes\u0142awa \u0141ugowskiego udost\u0119pniony autorowi przez Barbar\u0119 Ruda\u015b \u2014 c\u00f3rk\u0119 Cz. \u0141ugowskiego, b.p.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref3\" name=\"_ftn3\">[3]<\/a> J. Izdebski, <em>Dzieje 9 Dywizji Piechoty 1918\u20131939<\/em>, Warszawa 2000, s. 144.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref4\" name=\"_ftn4\">[4]<\/a> Ibidem, s. 166.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref5\" name=\"_ftn5\">[5]<\/a> Ibidem, s. 30\u2013331.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref6\" name=\"_ftn6\">[6]<\/a> Ibidem, s. 294.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref7\" name=\"_ftn7\">[7]<\/a> Ibidem.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref8\" name=\"_ftn8\">[8]<\/a> Ibidem, s. 295.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref9\" name=\"_ftn9\">[9]<\/a> Pocz\u0105tkowo poszczeg\u00f3lne grupy konspirator\u00f3w organizuj\u0105cych struktury wojskowe pod patronatem SN u\u017cywa\u0142y r\u00f3\u017cnych okre\u015ble\u0144, m.in. Armia Narodowa, Narodowe Oddzia\u0142y Wojskowe czy Organizacja Wojskowa Stronnictwa Narodowego. Vide: M. Gniadek-Zieli\u0144ski, <em>Narodowe Si\u0142y Zbrojne 1942\u20131947<\/em>, Warszawa 2017, s. 31; K. Komorowski, <em>Polityka i walka. Konspiracja zbrojna ruchu narodowego 1939\u20131945<\/em>, Warszawa 2000.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref10\" name=\"_ftn10\">[10]<\/a> <em>Narodowa Organizacja Wojskowa<\/em>, oprac. L. \u017bebrowski, [w:] <em>Encyklopedia \u201eBia\u0142ych Plam\u201d,<\/em> t. XII, Radom 2003, s. 279.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref11\" name=\"_ftn11\">[11]<\/a> Czes\u0142aw \u0141ugowski \u2014 nota biograficzna, [w:] M. Bechta <em>\u201e\u2026mi\u0119dzy Bolszewi\u0105 a Niemcami\u201d Konspiracja polityczna i wojskowa Polskiego Obozu Narodowego na Podlasiu w latach 1939-1952<\/em>, Warszawa b.d.w., s. 505.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref12\" name=\"_ftn12\">[12]<\/a> Czes\u0142aw \u0141ugowski \u2014 \u017cyciorys w posiadaniu Barbary Ruda\u015b udost\u0119pniony Autorowi; AIPN BU, sygn. 0180\/84, t. 1, Kwestionariusz osobowy Czes\u0142awa \u0141ugowskiego cz\u0142onka nielegalnej organizacji\u2013bandy p.n. Narodowe Si\u0142y Zbrojne XII Okr\u0119g Podlaski, Warszawa, dn. 23 czerwca 1980 r., b.p.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref13\" name=\"_ftn13\">[13]<\/a> Opinia o Czes\u0142awie \u0141ugowskim napisana przez Mariana Krasuskiego w zb. prywatnych Barbary Ruda\u015b.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref14\" name=\"_ftn14\">[14]<\/a> AIPN BU, sygn. 0207\/5200\/2, Akta \u015bledcze Tadeusza \u0141ugowskiego, Protok\u00f3\u0142 przes\u0142uchania oskar\u017conego Stanis\u0142awa \u0141ugowskiego s. Jana, Siedlce, dn. 23 maja 1945 r., k. 191.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref15\" name=\"_ftn15\">[15]<\/a> Relacja Stanis\u0142awa Jastrz\u0119bskiego \u201e\u015awistak-Czarny\u201d spisana w 1992 r. w zb. prywatnych Barbary Ruda\u015b.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref16\" name=\"_ftn16\">[16]<\/a> AIPN BU, sygn. 0255\/264, t. 3, Rozkaz nr 5 z dn. 22 czerwca 1945 r., k. 31.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref17\" name=\"_ftn17\">[17]<\/a> AIPN BU, sygn. 0207\/3313, Akta \u015bledcze Augustyna Wysoki\u0144skiego, k. 6; AIPN BU, sygn. 0208\/617, O\u015bwiadczenie Stanis\u0142awa Borkowskiego \u201eBimber\u201d z dn. 25 listopada 1949 r., k. 59; AIPN Lu, sygn. 010\/839, Protok\u00f3\u0142 przes\u0142uchania w charakterze podejrzanego Henryka Ozi\u0119b\u0142o, \u0141uk\u00f3w, dn. 13 wrze\u015bnia 1946 r., k. 10; AIPN BU, sygn. 0203\/1532, Teczka \u201eO\u201d nr 3 przeciwko Tadeuszowi Marczukowi, nr sprawy BB-1816\/51, k. 9.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref18\" name=\"_ftn18\">[18]<\/a> AIPN BU, sygn. 0255\/264, t. 3, Wyci\u0105g z protoko\u0142u Szefa propagandy NSZ Wiktora Iciaszka \u201eWiktor\u201d z dn. 14 stycznia 1947 r., k. 1.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref19\" name=\"_ftn19\">[19]<\/a> <em>Atlas polskiego podziemia niepodleg\u0142o\u015bciowego 1944-1956,<\/em> red. R. Wnuk, S. Poleszak, A. Jaczy\u0144ska, M. \u015aladecka, Warszawa\u2013Lublin 2007, s. 116.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref20\" name=\"_ftn20\">[20]<\/a> W. Charczuk, <em>Dzia\u0142alno\u015b\u0107 zbrojna \u201e\u017co\u0142nierzy wykl\u0119tych\u201d przeciwko w\u0142adzy komunistycznej na terenie gmin Wi\u015bniew i Zbuczyn w latach 1944\u20131956<\/em>, Borki\u2013Paduchy 2014, s. 8.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref21\" name=\"_ftn21\">[21]<\/a> AIPN BU, sygn. 0207\/5200\/1, Protok\u00f3\u0142 przes\u0142uchania Tadeusza \u0141ugowskiego, Siedlce, dn. 12 wrze\u015bnia 1945 r., k. 44; Tam\u017ce, Postanowienie o poci\u0105gni\u0119ciu do odpowiedzialno\u015bci karnej Jana Pi\u00f3ro, Lublin, dn. 3 grudnia 1949 r., k. 111.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref22\" name=\"_ftn22\">[22]<\/a> AIPN Lu, sygn. 011\/534, Rozpracowanie Augustyna Wysoki\u0144skiego z dn. 18 czerwca 1945 r., k. 110.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref23\" name=\"_ftn23\">[23]<\/a> W. Charczuk, <em>Dzia\u0142alno\u015b\u0107 zbrojna \u201e\u017co\u0142nierzy wykl\u0119tych\u201d\u2026<\/em>, s. 10.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref24\" name=\"_ftn24\">[24]<\/a> W. Charczuk, <em>Dzia\u0142alno\u015b\u0107 zbrojna \u201e\u017co\u0142nierzy wykl\u0119tych\u201d przeciwko w\u0142adzy komunistycznej na terenie Gminy Zbuczyn w latach 1944-1956<\/em>, \u201eRadzy\u0144ski Rocznik Humanistyczny\u201d, t. 11, 2013, s. 109.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref25\" name=\"_ftn25\">[25]<\/a> AIPN BU, sygn. 0203\/4193, Doniesienie \u201eJura\u201d z dn. 15 marca 1950 r., k. 39.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref26\" name=\"_ftn26\">[26]<\/a> AIPN BU, sygn. 383\/522, cz. 1, Akta prokuratora w sprawie karnej dot. Stanis\u0142awa Borkowskiego, k. 12.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref27\" name=\"_ftn27\">[27]<\/a> M. Gniadek-Zieli\u0144ski, <em>Narodowe Si\u0142y Zbrojne 1942-1947<\/em>, Warszawa 2017, s. 298.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref28\" name=\"_ftn28\">[28]<\/a> AIPN BU, sygn. 383\/522, cz. 1, Akt oskar\u017cenia przeciwko St. Borkowskiemu, S. Tywoniukowi, J. Mendza, Warszawa, dn. 29 stycznia 1959 r., k. 12; Protok\u00f3\u0142 przes\u0142uchania podejrzanego Augustyna Wysoki\u0144skiego, Siedlce, dn. 19 grudnia 1958 r., k. 240.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref29\" name=\"_ftn29\">[29]<\/a> Ibidem, k. 241.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref30\" name=\"_ftn30\">[30]<\/a> AIPN BU, sygn. 383\/522, cz. 1, Protok\u00f3\u0142 przes\u0142uchania Czes\u0142awa \u0141ugowskiego, Siedlce, dn. 16 stycznia 1958 r., k. 297-300.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref31\" name=\"_ftn31\">[31]<\/a> AIPN BU, sygn. 383\/522, cz. 2, Postanowienie o umorzeniu \u015bledztwa przeciwko Czes\u0142awowi \u0141ugowskiemu i Augustynowi Wysoki\u0144skiemu wobec braku dostatecznych podstaw do wszcz\u0119cia post\u0119powania s\u0105dowego, Warszawa, dn. 28 stycznia 1959 r., k. 322.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref32\" name=\"_ftn32\">[32]<\/a> AIPN BU, sygn. 383\/522, cz. 1, Protok\u00f3\u0142 przes\u0142uchania podejrzanego Stanis\u0142awa Borkowskiego, Siedlce, dn. 3 pa\u017adziernika 1958 r., k. 13.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref33\" name=\"_ftn33\">[33]<\/a> Ibidem, k. 170-171.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref34\" name=\"_ftn34\">[34]<\/a> AIPN BU, sygn. 383\/522, cz. 1, Akt oskar\u017cenia przeciwko St. Borkowskiemu, S. Tywoniukowi, J. Mendza, Warszawa, dn. 29 stycznia 1959 r., k. 126.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref35\" name=\"_ftn35\">[35]<\/a> Tam\u017ce.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref36\" name=\"_ftn36\">[36]<\/a> \u201eExpress Wieczorny\u201d, nr 33 z 7.02.1959 r.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref37\" name=\"_ftn37\">[37]<\/a> AIPN BU, sygn. 0255\/255, Teczka dotycz\u0105ca NSZ z terenu pow. Siedlce krypt. \u201eFolwark\u201d, k. 120.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref38\" name=\"_ftn38\">[38]<\/a> AIPN Lu, sygn. 0187\/108 t. 1, Charakterystyka nr 116 Okr\u0119gu XII\/XVII Podlaski nielegalnej organizacji Narodowe Si\u0142y Zbrojne dzia\u0142aj\u0105cej w okresie sierpie\u0144 1944 \u2013 wrzesie\u0144 1947, k. 354.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref39\" name=\"_ftn39\">[39]<\/a> AIPN Lu, sygn. 055\/5, Raporty specjalne i sytuacyjne kierownictwa Wojew\u00f3dzkiego Urz\u0119du Bezpiecze\u0144stwa Publicznego w Lublinie, Raport specjalny Wydzia\u0142u I WUBP w Lublinie do MBP z dn. 25 wrze\u015bnia 1945 r., k. 43; W. Charczuk, <em>Walka polityczna na Po\u0142udniowym Podlasiu i Wschodnim Mazowszu w latach 1944-1956<\/em>, Siedlce 2012, s. 54.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref40\" name=\"_ftn40\">[40]<\/a> AIPN Lu, sygn. 0136\/196, Kwestionariusz osobowy Czes\u0142awa \u0141ugowskiego \u201eKobus\u201d, Lublin, dn. 1 lipca 1986, k. 143.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref41\" name=\"_ftn41\">[41]<\/a> AIPN Lu, sygn. 0421\/4457\/II, Kwestionariusz ewidencyjny krypt. \u201eKruk\u201d, k. 15.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref42\" name=\"_ftn42\">[42]<\/a> Wniosek nominacyjny Czes\u0142awa \u0141ugowskiego na stopie\u0144 kpt. Po\u017carnictwa w zb. prywatnych Barbary Ruda\u015b.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref43\" name=\"_ftn43\">[43]<\/a> \u017byciorys Czes\u0142awa \u0141ugowskiego udost\u0119pniony autorowi przez Barbar\u0119 Ruda\u015b &#8211; c\u00f3rk\u0119 Cz. \u0141ugowskiego, b.p.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref44\" name=\"_ftn44\">[44]<\/a> Ibidem.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref45\" name=\"_ftn45\">[45]<\/a> Pismo Wojew\u00f3dzkiej Komendy Stra\u017cy Po\u017carnej w Warszawie o zwolnieniu Czes\u0142awa \u0141ugowskiego z zajmowanego stanowiska, Warszawa, dn. 29 stycznia 1954 r. w zb. prywatnych Barbary Ruda\u015b.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref46\" name=\"_ftn46\">[46]<\/a> Pismo PPRN do Prezesa PZGS \u201eSCh\u201d w sprawie oddelegowania Czes\u0142awa \u0141ugowskiego do pracy w Komendzie Powiatowej Stra\u017cy Po\u017carnej, Soko\u0142\u00f3w Podlaski, dn. 13 grudnia 1956 r. w zb. prywatnych Barbary Ruda\u015b.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref47\" name=\"_ftn47\">[47]<\/a> Arkusz oceny pracy Czes\u0142awa \u0141ugowskiego, Soko\u0142\u00f3w Podlaski, dn. 7 stycznia 1966 r. w zb. prywatnych Barbary Ruda\u015b.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref48\" name=\"_ftn48\">[48]<\/a> <em>1846-1976. Cukrownia im. Fr. Malinowskiego w Soko\u0142owie Podlaskim<\/em>, <a href=\"http:\/\/www.fotografika-kurc.prosta.pl\/sokolow\/z_tamtych_lat\/zdjecia_sokolowa_006_a.html\">http:\/\/www.fotografika-kurc.prosta.pl\/sokolow\/z_tamtych_lat\/zdjecia_sokolowa_006_a.html<\/a> [dost\u0119p: 14.01.2021]<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref49\" name=\"_ftn49\">[49]<\/a> AIPN BU, sygn. 0421\/4457\/II, Kwestionariusz ewidencyjny krypt. \u201eKruk\u201d, Notatka s\u0142u\u017cbowa, Soko\u0142\u00f3w Podlaski, dn. 9 marca 1972 r., k. 31-33.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref50\" name=\"_ftn50\">[50]<\/a> AIPN BU, sygn. 0203\/3641, Protok\u00f3\u0142 przes\u0142uchania \u015bwiadka Tadeusza \u0141ugowskiego, Siedlce, dn. 14 wrze\u015bnia 1950 r., k. 144.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref51\" name=\"_ftn51\">[51]<\/a> AIPN BU, sygn. 0207\/6213, t. 2, Raport o wszcz\u0119ciu rozpracowania obiektowego boj\u00f3wki PAS XVII Okr\u0119gu NSZ, Warszawa, dn. 22 marca 1951 r., k. 8<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref52\" name=\"_ftn52\">[52]<\/a> Ibidem, k. 15.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref53\" name=\"_ftn53\">[53]<\/a> Ibidem, k. 28.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref54\" name=\"_ftn54\">[54]<\/a> A. Friszke, <em>Polska. Losy pa\u0144stwa i narodu 1939-1989<\/em>, Warszawa 2003, s. 164.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref55\" name=\"_ftn55\">[55]<\/a> Pismo PPRN w Soko\u0142owie Podlaskim do Prezydium Warszawskiej Wojew\u00f3dzkiej Rady Narodowej w Pruszkowie, Soko\u0142\u00f3w Podlaski, dn. 12 wrze\u015bnia 1950 r. w zb. prywatnych Barbary Ruda\u015b; Ankieta personalna Czes\u0142awa \u0141ugowskiego w zb. prywatnych Barbary Ruda\u015b.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref56\" name=\"_ftn56\">[56]<\/a> AIPN BU, sygn. 383\/522, cz. 1, Postanowienie o tymczasowym aresztowaniu Czes\u0142awa \u0141ugowskiego, Siedlce, dn. 6 pa\u017adziernika 1958 r., k. 191.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref57\" name=\"_ftn57\">[57]<\/a> AIPN BU, sygn. 383\/522, cz. 2, Pro\u015bba Powiatowej Komendy Stra\u017cy Po\u017carnej, Soko\u0142\u00f3w Podlaski, dn. 8 pa\u017adziernika 1958 r., k. 396.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref58\" name=\"_ftn58\">[58]<\/a> Pismo Anny \u0141ugowskiej do \u015awiatowego Zwi\u0105zku \u017bo\u0142nierzy Armii Krajowej Oddzia\u0142 w Soko\u0142owie Podlaskim, b.d., zb. pryw. Barbary Ruda\u015b; O\u015bwiadczenie mieszka\u0144c\u00f3w wsi \u0141ugi Wielkie i najbli\u017cszych miejscowo\u015bci w sprawie pacyfikacji gospodarstwa \u0141ugowskich w kwietniu 1945 r. przez odzia\u0142y NKWD i UB, zb. pryw. Barbary Ruda\u015b.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref59\" name=\"_ftn59\">[59]<\/a> AIPN BU, sygn. 383\/522, cz. 2, Postanowienie o przed\u0142u\u017ceniu aresztu tymczasowego dla Czes\u0142awa \u0141ugowskiego, Warszawa, dn. 7 listopada 1958 r., k. 462.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref60\" name=\"_ftn60\">[60]<\/a> AIPN BU, sygn. 383\/522, cz. 2, Nakaz wydania Czes\u0142awa \u0141ugowskiego przez naczelnika wi\u0119zienia w Siedlcach, Warszawa, dn. 2 stycznia 1959 r., k. 486.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref61\" name=\"_ftn61\">[61]<\/a> AIPN BU, sygn. 383\/522, cz. 2, Nakaz zwolnienia Czes\u0142awa \u0141ugowskiego z wi\u0119zienia, k. 320.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref62\" name=\"_ftn62\">[62]<\/a> AIPN Lu, sygn. 0421\/4457\/II, Kwestionariusz ewidencyjny krypt. \u201eKruk\u201d, S\u0142owny opis zagro\u017cenia, k. 70.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref63\" name=\"_ftn63\">[63]<\/a> Ibidem, Kwestionariusz ewidencyjny krypt. \u201eKruk\u201d, Plan czynno\u015bci operacyjnych w Kwestionariuszu Ewidencyjnym kryptonim \u201eKruk\u201d nr 5820, k. 24.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref64\" name=\"_ftn64\">[64]<\/a> AIPN Lu, sygn. 0421\/4457\/II, Kwestionariusz ewidencyjny krypt. \u201eKruk\u201d, k. 15.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref65\" name=\"_ftn65\">[65]<\/a> Ibidem, Kwestionariusz ewidencyjny krypt. \u201eKruk\u201d, Wywiad sporz\u0105dzony przez pracownika SB, Soko\u0142\u00f3w Podlaski, dn. 2 grudnia 1970 r., k. 15.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref66\" name=\"_ftn66\">[66]<\/a> Ibidem, k. 16.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref67\" name=\"_ftn67\">[67]<\/a> AIPN Lu, sygn. 0421\/4457\/II, Kwestionariusz ewidencyjny krypt. \u201eKruk\u201d, Notatka s\u0142u\u017cbowa z dn. 22 grudnia 1970 r., k. 18.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref68\" name=\"_ftn68\">[68]<\/a> Ibidem, Notatka s\u0142u\u017cbowa z dn. 11 czerwca 1971 r., k. 21-22.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref69\" name=\"_ftn69\">[69]<\/a> Ibidem, Wyci\u0105g z notatki s\u0142u\u017cbowej z przeprowadzonej rozmowy z kandydatem na TW ob. P.W., Soko\u0142\u00f3w Podlaski, dn. 4 grudnia 1971 r., k. 27-28.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref70\" name=\"_ftn70\">[70]<\/a> Ibidem, Uzupe\u0142nienie planu czynno\u015bci operacyjnych w Kwestionariuszu Ewidencyjnym kryptonim \u201eKruk\u201d nr 5890, Soko\u0142\u00f3w Podlaski, dn. 21 stycznia 1972 r., k. 29.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref71\" name=\"_ftn71\">[71]<\/a> Ibidem, Notatka s\u0142u\u017cbowa, Soko\u0142\u00f3w Podlaski, dn. 2 lutego 1972 r., k. 30.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref72\" name=\"_ftn72\">[72]<\/a> Ibidem, Notatka s\u0142u\u017cbowa, Soko\u0142\u00f3w Podlaski, dn. 23 marca 1972 r., k. 34-35.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref73\" name=\"_ftn73\">[73]<\/a> Ibidem, Wyci\u0105g z doniesienia TW \u201eKlon\u201d z dn. 17 kwietnia 1972 r., Soko\u0142\u00f3w Podlaski, dn. 2 maja 1972 r., k. 36.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref74\" name=\"_ftn74\">[74]<\/a> Ibidem, Wyci\u0105g z doniesienia TW \u201eJanusz\u201d z dn. 20 czerwca 1972 r., Soko\u0142\u00f3w Podlaski, dn. 29 czerwca 1972 r., k. 38.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref75\" name=\"_ftn75\">[75]<\/a> Ibidem, Wyci\u0105g z doniesienia TW \u201eJanek\u201d z dn. 8 listopada 1972 r., soko\u0142\u00f3w Podlaski, dn. 14 listopada 1972 r., k. 46.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref76\" name=\"_ftn76\">[76]<\/a> Ibidem, Notatka s\u0142u\u017cbowa, Soko\u0142\u00f3w Podlaski, dn. 9 grudnia 1972 r., k. 48.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref77\" name=\"_ftn77\">[77]<\/a> <em>Aparat bezpiecze\u0144stwa w Polsce. Kadra kierownicza 1956-1975<\/em>, t. II, red. nauk. P. Piotrowski, Warszawa 2006, s. 155.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref78\" name=\"_ftn78\">[78]<\/a> Ibidem, Plan operacyjnych przedsi\u0119wzi\u0119\u0107 do kwestionariusza ewidencyjnego kryptonim \u201eKruk\u201d nr rej. 5820 dotycz\u0105cy Czes\u0142awa \u0141ugowskiego, Soko\u0142\u00f3w Podlaski, dn. 20 grudnia 1972 r., k. 50-51.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref79\" name=\"_ftn79\">[79]<\/a> Ibidem, Wyci\u0105g z notatki s\u0142u\u017cbowej z odbytego spotkania z TW \u201eJanek\u201d w dniu 20 kwietnia 1973 r., Soko\u0142\u00f3w Podlaski, dn. 24 kwietnia 1973 r., k. 55.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref80\" name=\"_ftn80\">[80]<\/a> Ibidem, Notatka s\u0142u\u017cbowa, Soko\u0142\u00f3w Podlaski, dn. 19 maja 1973 r., k. 56.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref81\" name=\"_ftn81\">[81]<\/a> AIPN Lu, sygn. 0421\/4457\/II, Kwestionariusz ewidencyjny krypt. \u201eKruk\u201d, Wyci\u0105g z doniesienia tajnego wsp\u00f3\u0142pracownika \u201eGwiazdowski\u201d, Soko\u0142\u00f3w Podlaski, dn. 21 sierpnia 1973 r., k. 58.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref82\" name=\"_ftn82\">[82]<\/a> Ibidem, Notatka s\u0142u\u017cbowa, Soko\u0142\u00f3w Podlaski, dn. 6 maja 1974 r., k. 64.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref83\" name=\"_ftn83\">[83]<\/a> <em>Aparat bezpiecze\u0144stwa w Polsce. Kadra kierownicza<\/em>\u2026, s. 155.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref84\" name=\"_ftn84\">[84]<\/a> AIPN Lu, sygn. 0421\/4457\/II, Kwestionariusz ewidencyjny krypt. \u201eKruk\u201d, Meldunek operacyjny, Soko\u0142\u00f3w Podlaski, dn. 26 lutego 1975 r., k. 72.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref85\" name=\"_ftn85\">[85]<\/a> Ibidem, Wyci\u0105g z informacji tajnego wsp\u00f3\u0142pracownika \u201eJanek\u201d, Soko\u0142\u00f3w Podlaski, dn. 14 marca 1975 r., k. 75.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref86\" name=\"_ftn86\">[86]<\/a> Ibidem, Notatka s\u0142u\u017cbowa, Soko\u0142\u00f3w Podlaski, dn. 25 kwietnia 1975 r., k. 76.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref87\" name=\"_ftn87\">[87]<\/a> Ibidem, Notatka s\u0142u\u017cbowa, Soko\u0142\u00f3w Podlaski, dn. 16 lipca 1975 r., k. 79.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref88\" name=\"_ftn88\">[88]<\/a> AIPN Lu, sygn. 0421\/4457\/II, Kwestionariusz ewidencyjny krypt. \u201eKruk\u201d, Informacja operacyjna, Soko\u0142\u00f3w Podlaski, dn. 26 wrze\u015bnia 1975 r., k. 83.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref89\" name=\"_ftn89\">[89]<\/a> Ibidem, Meldunek operacyjny z dn. 29 stycznia 1976 r., k. 97\u201398.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref90\" name=\"_ftn90\">[90]<\/a> Ibidem, k. 98.<\/p>\n<hr \/>\n<p><strong>Bibliografia cytowa\u0144:<\/strong><\/p>\n<p><em>Atlas polskiego podziemia niepodleg\u0142o\u015bciowego 1944-1956,<\/em> red. R. Wnuk, S. Poleszak, A. Jaczy\u0144ska, M. \u015aladecka, Warszawa\u2013Lublin 2007.<\/p>\n<p>Bechta M., <em>\u201e\u2026mi\u0119dzy Bolszewi\u0105 a Niemcami\u201d. Konspiracja polityczna i wojskowa Polskiego Obozu Narodowego na Podlasiu w latach 1939-1952<\/em>, Warszawa 2008.<\/p>\n<p>Charczuk W., <em>Dzia\u0142alno\u015b\u0107 zbrojna \u201e\u017co\u0142nierzy wykl\u0119tych\u201d przeciwko w\u0142adzy komunistycznej na terenie Gminy Zbuczyn w latach 1944-1956<\/em>, \u201eRadzy\u0144ski Rocznik Humanistyczny\u201d, t. 11, 2013.<\/p>\n<p>Charczuk W., <em>Dzia\u0142alno\u015b\u0107 zbrojna \u201e\u017co\u0142nierzy wykl\u0119tych\u201d przeciwko w\u0142adzy komunistycznej na terenie gmin Wi\u015bniew i Zbuczyn w latach 1944\u20131956<\/em>, Borki\u2013Paduchy 2014.<\/p>\n<p>Charczuk W., <em>Walka polityczna na Po\u0142udniowym Podlasiu i Wschodnim Mazowszu w latach 1944-1956<\/em>, Siedlce 2012.<\/p>\n<p>Charczuk W., Zugaj L., <em>Dzieje gminy i samorz\u0105du w Zbuczynie<\/em>, Lublin\u2013Siedlce 2014.<\/p>\n<p>Friszke A., <em>Polska. Losy pa\u0144stwa i narodu 1939-1989<\/em>, Warszawa 2003.<\/p>\n<p>Gniadek-Zieli\u0144ski M., <em>Narodowe Si\u0142y Zbrojne 1942\u20131947<\/em>, Warszawa 2017.<\/p>\n<p>Izdebski J., <em>Dzieje 9 Dywizji Piechoty 1918\u20131939<\/em>, Warszawa 2000, s. 144.<\/p>\n<p>Komorowski K., <em>Polityka i walka. Konspiracja zbrojna ruchu narodowego 1939\u20131945<\/em>, Warszawa 2000.<\/p>\n<p>\u017bebrowski L., <em>Narodowa Organizacja Wojskowa<\/em>, [w:] <em>Encyklopedia \u201eBia\u0142ych Plam\u201d,<\/em> t. XII, Radom 2003.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Wies\u0142aw Charczuk Oryginalna wersja cyfrowa 7.03.2021 Wersja drukowana 5.11.2021 DOI: 10.36121\/RRH.CHARCZUK.19.2021 Inspiracj\u0105 do przedstawienia sylwetki ppor. Czes\u0142awa \u0141ugowskiego \u201eKobus\u201d sta\u0142a si\u0119 rozmowa z Barbar\u0105 Ruda\u015b \u2014 jego c\u00f3rk\u0105. Artyku\u0142 powsta\u0142 w oparciu o materia\u0142y z zasobu Archiwum Instytutu Pami\u0119ci Narodowej w Warszawie i Oddzia\u0142owego Archiwum Instytutu Pami\u0119ci Narodowej w Lublinie a tak\u017ce rodzinnego archiwum Barbary [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-2545","page","type-page","status-publish","hentry"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v26.6 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Kryptonim \u201cKruk\u201d. Rozpracowywanie przez komunistyczny aparat bezpiecze\u0144stwa ppor. Czes\u0142awa \u0141ugowskiego \u201cKobus\u201d \u2013 \u017co\u0142nierza podlaskich konspiracyjnych struktur podziemia narodowego, p\u00f3\u017aniejszego wieloletniego komendanta Stra\u017cy Po\u017carnych w Soko\u0142owie Podlaskim - Radzy\u0144ski Rocznik Humanistyczny<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/?page_id=2545\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Kryptonim \u201cKruk\u201d. Rozpracowywanie przez komunistyczny aparat bezpiecze\u0144stwa ppor. Czes\u0142awa \u0141ugowskiego \u201cKobus\u201d \u2013 \u017co\u0142nierza podlaskich konspiracyjnych struktur podziemia narodowego, p\u00f3\u017aniejszego wieloletniego komendanta Stra\u017cy Po\u017carnych w Soko\u0142owie Podlaskim - Radzy\u0144ski Rocznik Humanistyczny\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Wies\u0142aw Charczuk Oryginalna wersja cyfrowa 7.03.2021 Wersja drukowana 5.11.2021 DOI: 10.36121\/RRH.CHARCZUK.19.2021 Inspiracj\u0105 do przedstawienia sylwetki ppor. Czes\u0142awa \u0141ugowskiego \u201eKobus\u201d sta\u0142a si\u0119 rozmowa z Barbar\u0105 Ruda\u015b \u2014 jego c\u00f3rk\u0105. Artyku\u0142 powsta\u0142 w oparciu o materia\u0142y z zasobu Archiwum Instytutu Pami\u0119ci Narodowej w Warszawie i Oddzia\u0142owego Archiwum Instytutu Pami\u0119ci Narodowej w Lublinie a tak\u017ce rodzinnego archiwum Barbary [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/?page_id=2545\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Radzy\u0144ski Rocznik Humanistyczny\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/inbrosz\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2021-11-06T19:36:59+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"http:\/\/radzynskirocznik.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/lugowski.jpg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"34 minuty\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/?page_id=2545\",\"url\":\"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/?page_id=2545\",\"name\":\"Kryptonim \u201cKruk\u201d. Rozpracowywanie przez komunistyczny aparat bezpiecze\u0144stwa ppor. Czes\u0142awa \u0141ugowskiego \u201cKobus\u201d \u2013 \u017co\u0142nierza podlaskich konspiracyjnych struktur podziemia narodowego, p\u00f3\u017aniejszego wieloletniego komendanta Stra\u017cy Po\u017carnych w Soko\u0142owie Podlaskim - Radzy\u0144ski Rocznik Humanistyczny\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/?page_id=2545#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/?page_id=2545#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"http:\/\/radzynskirocznik.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/lugowski.jpg\",\"datePublished\":\"2021-03-07T10:20:25+00:00\",\"dateModified\":\"2021-11-06T19:36:59+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/?page_id=2545#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/?page_id=2545\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/?page_id=2545#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/lugowski.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/lugowski.jpg\",\"width\":339,\"height\":505},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/?page_id=2545#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/?lang=en\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Kryptonim \u201cKruk\u201d. Rozpracowywanie przez komunistyczny aparat bezpiecze\u0144stwa ppor. Czes\u0142awa \u0141ugowskiego \u201cKobus\u201d \u2013 \u017co\u0142nierza podlaskich konspiracyjnych struktur podziemia narodowego, p\u00f3\u017aniejszego wieloletniego komendanta Stra\u017cy Po\u017carnych w Soko\u0142owie Podlaskim\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/\",\"name\":\"Radzy\u0144ski Rocznik Humanistyczny\",\"description\":\"\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/#organization\",\"name\":\"Instytut Bronis\u0142awa Szlubowskiego\",\"url\":\"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"http:\/\/radzynskirocznik.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/logo-pion.jpg\",\"contentUrl\":\"http:\/\/radzynskirocznik.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/logo-pion.jpg\",\"width\":1393,\"height\":727,\"caption\":\"Instytut Bronis\u0142awa Szlubowskiego\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/#\/schema\/logo\/image\/\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/www.facebook.com\/inbrosz\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Kryptonim \u201cKruk\u201d. Rozpracowywanie przez komunistyczny aparat bezpiecze\u0144stwa ppor. Czes\u0142awa \u0141ugowskiego \u201cKobus\u201d \u2013 \u017co\u0142nierza podlaskich konspiracyjnych struktur podziemia narodowego, p\u00f3\u017aniejszego wieloletniego komendanta Stra\u017cy Po\u017carnych w Soko\u0142owie Podlaskim - Radzy\u0144ski Rocznik Humanistyczny","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/?page_id=2545","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Kryptonim \u201cKruk\u201d. Rozpracowywanie przez komunistyczny aparat bezpiecze\u0144stwa ppor. Czes\u0142awa \u0141ugowskiego \u201cKobus\u201d \u2013 \u017co\u0142nierza podlaskich konspiracyjnych struktur podziemia narodowego, p\u00f3\u017aniejszego wieloletniego komendanta Stra\u017cy Po\u017carnych w Soko\u0142owie Podlaskim - Radzy\u0144ski Rocznik Humanistyczny","og_description":"Wies\u0142aw Charczuk Oryginalna wersja cyfrowa 7.03.2021 Wersja drukowana 5.11.2021 DOI: 10.36121\/RRH.CHARCZUK.19.2021 Inspiracj\u0105 do przedstawienia sylwetki ppor. Czes\u0142awa \u0141ugowskiego \u201eKobus\u201d sta\u0142a si\u0119 rozmowa z Barbar\u0105 Ruda\u015b \u2014 jego c\u00f3rk\u0105. Artyku\u0142 powsta\u0142 w oparciu o materia\u0142y z zasobu Archiwum Instytutu Pami\u0119ci Narodowej w Warszawie i Oddzia\u0142owego Archiwum Instytutu Pami\u0119ci Narodowej w Lublinie a tak\u017ce rodzinnego archiwum Barbary [&hellip;]","og_url":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/?page_id=2545","og_site_name":"Radzy\u0144ski Rocznik Humanistyczny","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/inbrosz","article_modified_time":"2021-11-06T19:36:59+00:00","og_image":[{"url":"http:\/\/radzynskirocznik.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/lugowski.jpg","type":"","width":"","height":""}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Szacowany czas czytania":"34 minuty"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/?page_id=2545","url":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/?page_id=2545","name":"Kryptonim \u201cKruk\u201d. Rozpracowywanie przez komunistyczny aparat bezpiecze\u0144stwa ppor. Czes\u0142awa \u0141ugowskiego \u201cKobus\u201d \u2013 \u017co\u0142nierza podlaskich konspiracyjnych struktur podziemia narodowego, p\u00f3\u017aniejszego wieloletniego komendanta Stra\u017cy Po\u017carnych w Soko\u0142owie Podlaskim - Radzy\u0144ski Rocznik Humanistyczny","isPartOf":{"@id":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/?page_id=2545#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/?page_id=2545#primaryimage"},"thumbnailUrl":"http:\/\/radzynskirocznik.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/lugowski.jpg","datePublished":"2021-03-07T10:20:25+00:00","dateModified":"2021-11-06T19:36:59+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/?page_id=2545#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/radzynskirocznik.pl\/?page_id=2545"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/?page_id=2545#primaryimage","url":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/lugowski.jpg","contentUrl":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/lugowski.jpg","width":339,"height":505},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/?page_id=2545#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/?lang=en"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Kryptonim \u201cKruk\u201d. Rozpracowywanie przez komunistyczny aparat bezpiecze\u0144stwa ppor. Czes\u0142awa \u0141ugowskiego \u201cKobus\u201d \u2013 \u017co\u0142nierza podlaskich konspiracyjnych struktur podziemia narodowego, p\u00f3\u017aniejszego wieloletniego komendanta Stra\u017cy Po\u017carnych w Soko\u0142owie Podlaskim"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/#website","url":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/","name":"Radzy\u0144ski Rocznik Humanistyczny","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/#organization","name":"Instytut Bronis\u0142awa Szlubowskiego","url":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"http:\/\/radzynskirocznik.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/logo-pion.jpg","contentUrl":"http:\/\/radzynskirocznik.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/logo-pion.jpg","width":1393,"height":727,"caption":"Instytut Bronis\u0142awa Szlubowskiego"},"image":{"@id":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/inbrosz"]}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/2545","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2545"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/2545\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3091,"href":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/2545\/revisions\/3091"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/radzynskirocznik.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2545"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}